Riad Sattouf - De Arabier van de toekomst

De twee fanatici die op een januariochtend in Parijs de Profeet kwamen wreken dachten er wellicht anders over, maar ‘De Arabier van de toekomst’ (De Geus) – titel van de op het festival van Angoulême bekroonde striproman van Riad Sattouf – werkte voor het gedecimeerde Charlie Hebdo; hij pende er de wekelijkse cartoonrubriek ‘La vie secrète des jeunes’.

Sattouf werd geboren in Parijs als zoon van een Syriër en een Bretoense Française, bracht zijn jeugd door in Libië en Syrië en ontpopte zich tot een gevierd cartoonist, striptekenaar en filmregisseur – de door z’n artistieke oog gefilterde details vindt u in ‘De Arabier van de toekomst – Een jeugd in het Midden-Oosten (1978-1984)’, deel 1 van wat een autobiografische striptrilogie moet worden.

Sattouf scheert eerst in vogelvlucht langs zijn prehistorie: hoe zijn ouders elkaar leerden kennen aan de Sorbonne en hoe zijn vader Abdel-Razak – ‘een echte pan-Arabist’ die ‘dacht dat de Arabieren zich met voldoende onderwijs wel aan het religieuze obscurantisme zouden weten te ontworstelen’ – als kersverse doctor in de geschiedenis een baan krijgt als docent aan de universiteit van Tripoli. Vervolgens schiet hij anekdotes uit de boom waaraan zijn herinneringen bungelen en rijgt ze met precisie tot een vermakelijke vertelling: de Libische heilstaat kampt met een nijpend woningtekort, de voedselbedeling via de coöperaties loopt mank en de angst voor de pan-Arabische Gids slash dictator Khadafi is tastbaar. En wanneer het gezin verkast naar het vaderlijke geboortedorp in Syrië, brengt dat weinig verandering. Behalve dat vader Sattouf zijn pan-Arabische droom inruilt voor de kleinburgerlijke versie: hij fantaseert over een villa met een enorme tuin met fruitbomen, en een oprijlaan met een Mercedes.

In de lange scène waarin hij zijn gezin door het decor van zijn jeugd gidst, ziet de lezer de luchtkastelen afbrokkelen: de bevolking is straatarm, de dorpsschool te klein om alle leerlingen tegelijk te huisvesten, de strontlucht op straat wordt niet veroorzaakt door honden. De piepjonge Riad is dan ook dolgelukkig als ze naar Parijs verhuizen – door zijn neefjes wordt hij met zijn blonde lokken toch maar voor ‘vuile Jood’ versleten. Aan het slot slaat de angst weer toe, want vader besluit zijn twee dromen – een villa én een zoon die ‘de Arabier van de toekomst’ moet worden – opnieuw na te jagen, in Syrië.

Sattoufs achtergrond mag dan garant staan voor een uniek perspectief, zijn vertelaanpak verschilt amper van die van andere kunstenaars die de goudmijn hunner jeugd ontginnen: hij levert details per strekkende meter. Maar voor het gemak mag u uit het voorgaande gewoon de woorden ‘vermakelijk’ en ‘uniek’ onthouden: ‘De Arabier van de toekomst’ verdient het.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234