Rosinski: Een leven met 'Thorgal'

Wie ooit losraakte van tijd en ruimte met één van de 14 miljoen verkochte albums van ‘Thorgal’ op schoot, mag deze aanzet overslaan: u wéét waarom de populaire stripreeks – of liever: de eerste 29 afleveringen, netjes verzameld in 6 albums – voor een prikje te koop is bij Humo.

Voor alle anderen: Thorgal is een afstammeling van het zogenaamde sterrenvolk – een geslacht dat duizenden jaren geleden rondbanjerde in a galaxy far, far away – die wordt opgevoed door de Noormannenkoning Leif Haraldson, en als speelbal van de goden dient. Als kind wil hij niks liever dan een echte Viking onder de Vikingen worden, maar bij gebrek aan bloeddorst gaat hij een andere droom najagen: o, een tuin te mogen cultiveren waarin vrouw en kinderen ronddartelen! Maar wrede goden, op macht beluste would-bekoningen en ander tuig proberen de ijzersterke boogschutter voor hun kar te spannen: goed voor 1.400 pagina’s onvervalst avontuur.

Het universum van Thorgal en de zijnen ontsproot in 1976 aan de rechterhersenhelft van de Belgische scenarist Jean Van Hamme, en het kreeg vorm in de kundige handen van de Poolse tekenaar Grzegorz Rosinski. In bijna dertig jaar tijd zouden ze samen 29 afleveringen van de Vikingstrip in elkaar timmeren. Sinds 2007 staat Yves Sente in voor de scenario’s; naast z’n tekenwerk voor ‘Thorgal’ coördineert Rosinski ook de spin-offs ‘De werelden van Thorgal’.

Sinds zijn naturalisatie tot Belg woont Rosinski in Zwitserland, ’t is daar dat we hem via Skype te spreken krijgen, en hij begint met een virtuele rondleiding door z’n atelier. ‘Ik ben net terug van een stripfestival in Polen, en de werkster heeft duidelijk de tijd genomen om eens flink op te ruimen – normaal gezien is het hier een pak, euh, stemmiger. Schilders en tekenaars moeten per definitie in de viezigheid werken: wie iets van waarde wil scheppen, moet zijn handen vuilmaken.’

De Thorgal van het eerste uur lijkt zo weggelopen uit de Griekse mythologie: een tragische held die verlangt naar – we citeren het slot van ‘Het eiland der bevroren zeeën’ – ‘alleen rust en een gelukkig leven onder de sterren’. Maar het wordt ’m nauwelijks gegund om in de luwte koken-eten te spelen met zijn eega Aaricia: eenmaal losgeweekt van de Vikingclan waarin hij opgroeide, dobbert hij over de oceaan van het leven als een speelbal van het noodlot, en tussendoor gebruikt allerhande machtsgeil tuig ’m als boksbal en schietschijf. Niet dat hij zijn tegenstanders netjes de andere wang toekeert: wie zijn pad richting het ware geluk verspert of zijn geliefden een haar krenkt, kan het zelden navertellen. Denk: pijlen die ribben tegemoet zoeven, zwaarden die door vlees en botten houwen, dolken die ingewanden doorboren.

Eén dialoog in ‘Reuzen’ vat de drijfveer van Thorgal bondig samen: ‘Er zijn slechts twee mensenrassen op aarde: de machtigen en hun dienaren’, zo raast de even bloedmooie als meedogenloze überbitch Kriss van Valnor. Ze vervolgt: ‘De in het stof gebogen menigte die betaalt, lijdt en sterft opdat de machtigen nog machtiger worden. Zo is het altijd geweest sinds de mens bestaat en zo zal het altijd blijven, tot aan het einde der tijden. Tot welk ras wil je behoren: de meesters of de slaven?’ Waarop Thorgal: ‘Tot geen van beide.’ Kortom: hij bewandelt in zijn eentje de derde weg, die van de sterke einzelgängers die weigeren een wolf voor hun medemensen te zijn.

'We kleurden met 'Thorgal' niet binnen de lijntjes: we injecteerden de Viking-wereld met sciencefiction of elementen uit de western.'

Grzegorz Rosinski (haalt de schouders op) «Eerlijk: ik heb me nooit zo beziggehouden met de psychologie van de personages, of zelfs met de betekenis van de teksten. Ik zag het uitsluitend als mijn taak de scenario’s van Jean zo goed mogelijk te visualiseren; de lezer mag de hele zwik verder naar eigen goeddunken interpreteren. Ik zie Thorgal als een universeel personage, waar lezers van verschillende leeftijden en uit verschillende culturen zich aan kunnen spiegelen. Het helpt natuurlijk dat we met ‘Thorgal’ niet zomaar binnen de lijntjes kleurden: we injecteerden de Vikingwereld met sciencefiction of met elementen uit de western, en we weigerden mee te doen aan modes. Ik kan er met mijn verstand niet bij waarom je als kunstenaar per se de tijdgeest op de staart zou willen trappen als je ook iets kunt maken dat universeel en tijdloos is. Journalisten hebben daar in het verleden weleens over geklaagd, maar dat deerde me nooit: wij maakten ‘Thorgal’ voor lezers met een kinderlijke geest, mensen die zin hebben om samen te spelen, zich te amuseren en de tijd te vergeten.

»Ik heb het wél altijd gek gevonden dat niet meer tekenaars hun tanden in die oude Vikingcultuur hebben gezet. Toen wij begonnen, was er alleen ‘Ragnar le Viking’ geweest, een reeks in het stripweekblad Vaillant. Maar goed: tegenwoordig is er ‘Vikings’, die uitstekende reeks van History Channel. Wel een beetje flauw dat het hoofdpersonage ook Ragnar heet, terwijl je zoveel andere namen had kunnen bedenken – Jean ging er prat op dat hij de namen van onze personages uit zijn duim zoog.

»De mensen van History Channel hebben me trouwens gevraagd een affiche te maken waarop Ragnar en Thorgal te zien zijn – wacht, ik toon ze even.»

De oude meester toont me een ingekaderd schilderij waarop Ragnar Lothbrok, de charismatische Vikingkoning met de staalblauwe ogen, in de rug gedekt wordt door het voormalige sterrenkind. Ik opper dat ze, gesteld dat hun paden elkaar zouden kruisen, nooit vrienden zouden kunnen worden. Al zou Ragnar misschien wél geïntrigeerd zijn door Thorgals goedaardige principes. En ’m vervolgens tot het bijzonder gruwelijke bloedarendritueel veroordelen, zoals zijn rivaal Jarl Borg in de serie.

Rosinski «Mij is alleen gevraagd een poster te ontwerpen, ik denk niet dat ze Thorgal ooit écht willen doen opdraven in ‘Vikings’.»

HUMO Wordt het eigenlijk niet hoog tijd dat ‘Thorgal’ verfilmd wordt?

Rosinski «Zwijg stil. In al die jaren is er altijd wel iemand met een film over Thorgal bezig geweest, maar dat draaide altijd op hetzelfde uit: geen geld, geen film. Sinds kort is er wel iemand serieus mee aan de slag, en hij hoeft geen geld te zoeken. Maar eerlijk gezegd boeit het me niet, vooral omdat ik er zelf niet aan kan meewerken – ik bedenk al mijn halve leven avonturen van Thorgal, en nu zou ik er met mijn handen af moeten blijven? Niet simpel (lacht).»

Een luid ‘KOEKOEK! KOEKOEK! KOEKOEK!’ schalt door Rosinski’s atelier. Een elektrische koekoeksklok, zo verduidelijkt hij, en ze loopt niet eens juist.

'Ik heb geen idee welke dag van de week het is'

Rosinski «Ik leef niet op het ritme van de tijd, ik vind het gewoon lollig om af en toe dat vogelgeluid te horen. Weet u: ik heb zelfs geen idee welke dag van de week het is. En het volgende ‘Thorgal’-album moet pas volgend jaar verschijnen, dus ik hoef me helemaal niet op te jagen.»

HUMO Werkt u minder gedisciplineerd dan de voorbije 35 jaar?

Rosinski «Werken? Ik heb nog geen dag in mijn leven gewerkt. Doe gerust navraag bij mijn vrienden en collega’s: ze zullen u allemaal hetzelfde vertellen. We zijn als kinderen: we amuseren ons rot en vergeten de tijd. Heerlijk, als je je hele leven kunt ronddwalen in de belle époque van je jeugd. Nu ja: ik ben een tijdje geleden heel ziek geweest, en toen werd ik me plots erg bewust dat de tijd dringt. Op een dag kan het er zomaar mee gedaan zijn, en dan sta ik daar met mijn lopende verplichtingen jegens de mensheid (lacht). Ach, er zit weinig anders op dan dapper door te gaan. Ter plaatse blijven trappelen, dat is niet aan mij besteed.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234