null Beeld

Schrijver Stefan Hertmans keek naar Molenbeek: 'Kunst moet voor mij helemaal niks'

In ‘Antigone in Molenbeek’, de theatermonoloog van bestsellerauteur Stefan Hertmans, vraagt een moslima in een politiekantoor tevergeefs naar het lichaam van haar broer, een zelfmoordterrorist. Het stelt ons meteen voor een dilemma: heeft de zus van een staatsvijand dan geen recht op haar verdriet?

Stefan Hertmans «We lanceren de tekst in het Kaaitheater in drie talen tegelijk: Nederlands, Frans en Arabisch. Met de Arabische versie hopen we naar de Brusselse culturele centra te trekken, om er de getroubleerde jeugd te tonen: ‘Deze klassieke tekst van 2.500 jaar oud gaat over problemen die jullie kennen!’ Mijn hoofdpersonage spreekt onze taal en studeert rechten aan een Brusselse universiteit, maar net als Antigone gaat ze tot het uiterste: ze zal radicaliseren omdat de politiek haar niet toestaat haar verdriet te plaatsen.»

HUMO Moet kunst vandaag meer dan ooit de straat opgaan?

Hertmans «Kunst moet voor mij helemaal niks. Dit is geen principieel statement over geëngageerde kunst. Het is een tekst van mij persoonlijk, een schrijver met een schrijftafel in de buurt van Molenbeek. Ik ken er ook mensen, ik weet zo ongeveer wat er in die buurt leeft. Ik kom in contact met boeiende Arabische intellectuelen uit de Maghreb of Irak. Zij leven in een opener wereld dan de media ons doen geloven. Ons beeld over die gemeenschap is vertekend, waardoor we hen typecasten en de mogelijkheid ontnemen om rustig aan onze samenleving deel te nemen.»

HUMO Empathie werkt op een eigenaardige manier. Een abstracte groep migranten raakt ons niet, maar van zodra we het verhaal van één iemand horen, schieten we vol.

Hertmans «Ik geloof niet dat literatuur de wereld kan veranderen, maar ze kan ons er wel aan herinneren dat een andere wereld mogelijk is. Daarom is het belangrijk dat schrijvers verhalen vertellen. Schrijver György Konrád zei ooit: ‘Op de vraag wat de zin van geschiedenis is, antwoordt iedereen met het verhaal van zijn leven.’ Dat vind ik een mooie gedachte.

»De mens is van nature makkelijk te boetseren: je kunt er een scheldende internettrol van maken, maar evengoed een medelevend iemand. Dat beoog ik met mijn versie van ‘Antigone’: steek je hand uit, open je gedachten en kijk wat er met dat meisje gebeurt. Ze komt alleen te staan, alleen maar omdat ze iets verlangt wat door de wet verboden is. Ik denk dat veel mensen dat emotioneel kunnen volgen.»

HUMO Hoe gaat het eigenlijk nog met de internationale zegetocht van ‘Oorlog en terpentijn’?

Hertmans «Zeer goed. De vertaalrechten in het Hebreeuws en het Arabisch zijn onlangs tegelijk verkocht, de Chinese en Japanse vertalingen zijn bijna klaar. ‘Oorlog en terpentijn’ opent deuren, wat mijn jongste boek ‘De bekeerlinge’ ten goede komt. De Duitse bondspresident Steinmeier nodigde me onlangs uit voor een gesprek. Blijkbaar is het verhaal over een vluchtelinge uit de 11de eeuw nog altijd actueel.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234