null Beeld

Special: Het Groot Dictee der Nederlandse Taal

Dat het weer een gelamenteer, een gejeremieer en een binnensmonds geblasfemeer vanjewelste zal worden, vanavond in de majestueuze vergaderzaal van de Eerste Kamer te

’s-Gravenhage: ’t is de 25ste editie van het Groot Dictee der Nederlandse Taal, het illustere spellingsconcours dat als dam mag gelden tegen het lammenadige jip-en-janneketaaltje dat anno hodie stormenderhand de Nederlandse taal infecteert via e-mails, tweets en sms’jes. De tekst werd dit jaar geconcipieerd door de gerenommeerde pennenridder Bart Chabot, wijd en zijd gepreconiseerd als chroniqueur van het allesbehalve prozaïsche leven van Neerlands meest archetypische rock-’n-roller Herman Brood; tevens de enige der geëerde BV’s en BN’ers die van de voorbije 24 edities van het dictee er geen één geomitteerd heeft. Zou hij een fetisj koesteren voor de adequate spelling van woorden als bedoeïenentent en przewalskipaard?

Bart Chabot «Nee hoor, elk fetisjisme is mij vreemd, zelfs wat taal betreft. Het zit zo: in 1990 werd me gevraagd om mee te doen aan het allereerste dictee, en toen ik aankwam, bleek dat veel van de deelnemende prominenten op het laatste moment hadden afgezegd, uit angst dat hun foutenaantal bekend zou worden gemaakt. Achteraf zei ik gekscherend: ‘Weet je, ik woon hier om de hoek. Ik kom volgend jaar wel even langs om te kijken of er opnieuw afzeggingen zijn.’ Nou, en sindsdien ben ik dus ieder jaar blijven komen – op den duur was ik een soort running gag. Maar vorig jaar heb ik aangegeven dat ik er dit jaar toch echt mee wilde stoppen. Ik zou het dan een kwarteeuw hebben gedaan – ik ben ermee begonnen op m’n 35ste, en ben nu 60. Dat leek me wel voldoende, ook al omdat de kijkers thuis zo langzamerhand zullen zeggen: ‘Heeft die Chabot niks beters te doen?’ ‘Weet je wat,’ zeiden ze bij de organisatie, ‘als je dan toch stopt, waarom schrijf jij het dictee niet eens?’ Nou, zo gezegd, zo gedaan. Zo’n koninklijk afscheid, ik had daar wel oren naar.»

HUMO Vorig jaar kwam er een storm van kritiek op de absurd moeilijke tekst van Kees van Kooten. Was jij het met die kritiek eens?

Chabot «Ja. Kees van Kooten is een ontzettend gewaardeerd auteur, en één van de beste televisiemakers die we ooit hebben gehad – laat dat vooral gezegd zijn. Maar zijn dictee was een grabbelton aan exotische, onbekende en ronduit krankzinnige woorden, waardoor de gemiddelde kijker al na de eerste zin afhaakte. Dan schiet je je doel voorbij, vind ik. Maar Kees is wat dat betreft niet de enige – we hebben in het verleden wel meer dictees gehad waarvan je je afvroeg: ‘Waar gáát het eigenlijk over?’

»Daar heb ik dus allemaal komaf mee gemaakt in mijn tekst. Ten eerste heb ik mijn toevlucht niet genomen tot exotische woorden, op één kleine uitzondering na. En ten tweede heb ik een echt verhaaltje geschreven, met een begin, een midden en een staart. En verder heb ik er ook iets om te lachen ingestoken, want ik betreur het dat in de loop der jaren de humor ver achter de horizon is verdwenen – de laatste jaren viel er werkelijk helemaal niets meer te lachen.»

HUMO Als je alle exotische woorden weglaat, wordt het dictee dan niet te gemakkelijk?

Chabot «Ja, dat is eigenlijk wel een goeie vraag (lachje). Vorige maand is mijn dictee bij de jury terechtgekomen, met name bij professor Anneke Neijt, die gespecialiseerd is in spelling. Zij beoordeelde het als zijnde het makkelijkste dictee in de geschiedenis van het programma, veruit. Met andere woorden: de kans is reëel dat iemand nul fouten zal hebben. Meer zelfs, dat er pakweg víér mensen zullen zijn met nul fouten. De organisatie vreest daar enigszins voor, maar ik vind dat niet erg: wat is er eigenlijk op tegen? Ze zullen dan wel met vier vergulde pennen voor de dag moeten komen, natuurlijk, maar dat is mijn probleem niet. Hahaha!»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234