null Beeld

The Salvation

Oerklassieke western waarin alleen een lasso, een saloongevecht en een indiaan ontbreken.

Erik Stockman

Als een eenzaam stuk tumbleweed tuimelt deze week een oerdegelijke western door de donkere zaal – zie hoe het bioscoopscherm in een majestueuze steppe verandert; voel hoe de hete, droge prairiewind uw wangen schuurt; hoor hoe de hanen van de revolvers worden gespannen. De eerste dreigende ‘klik!’ weerklinkt wanneer Jon, een immigrant van het even-zwijgzaam-als-een-cactustype, zijn uit Denemarken overgekomen vrouw en kind aan het treinstation komt afhalen.

Aan boord van de koets die hen naar hun ranch moet voeren, zitten ook twee dronken cowboys die hun wellustige ogen schaamteloos langs het lijf van Jons knappe blonde echtgenote laten glijden – en vier doorzeefde lijken later knalt er een verbeten wraakwestern los waarin onze gebroken, tot het uiterste gedreven held eenzaam tegenover een overmacht van outlaws, een corrupte begrafenisondernemer, een sadistische kolonel en een weduwe met een uitgerukte tong komt te staan.

Yep, in het Wilde Westen is wraak een gerecht dat met dikke kruitdampen en heel veel blauwe bonen wordt geserveerd; maar dát wist u natuurlijk al van ‘Django Unchained’. Na de wereldpremière op het filmfestival van Cannes kreeg ‘The Salvation’ algauw het etiket van ‘Deense western’ opgeplakt: de uit Scandinavisch hout gekapte Mads Mikkelsen vertolkt de rol van Jon; regisseur Kristian Levring gooide indertijd samen met Lars Von Trier en Thomas Vinterberg de Dogma 95-splinterbom in de filmwereld (zelf regisseerde hij Dogma #4: ‘The King Is Alive’); aan het script werd meegeschreven door de van de gitzwarte komedie ‘Adam’s Apples’ gekende Anders Thomas Jensen; en om het plaatje compleet te maken, werd deze productie meegefinancierd door Zentropa, het hoofdkwartier van Von Trier in Kopenhagen.

Maar wie op basis van bovenvermelde credentials een anarchistische twist op het westerngenre verwacht – iets in de trant van ‘Dogville’ bijvoorbeeld, waarbij de contouren van de saloon en de ranch slechts met krijtlijnen op de vloer van een vliegtuighangar zijn gekalkt – mag de verwachtingen nú terug in de holster steken: ‘The Salvation’ laat zich verrassend genoeg kennen als een überklassieke western die, ondanks die zware Deense inslag, op geen enkel moment een atypische of eigenzinnige indruk maakt. Integendeel, ‘The Salvation’ smaakt van de eerste tot de laatste minuut Amerikaanser dan een donut.

Levring heeft in enkele interviews overigens verklaard dat hij geen onconventionele arthouseprent wilde maken, maar een pure vintage western die hulde brengt aan de meesterwerken die hij zag in zijn jeugd – de films van John Ford, Howard Hawks, Sergio Leone, Sam Peckinpah en Fred Zinnemann (vooral de slagschaduw van diens ‘High Noon’ hangt zwaar over de noodlottige gebeurtenissen in ‘The Salvation’). Wie een zwak heeft voor oldskool westerns zal z’n hart dan ook kunnen ophalen: de schoorstenen van de stoomlocomotieven trekken zoals in de hoogdagen van John Wayne, achter de briesende paarden dwarrelen filmische stofwolken op, in de canyons weerklinken echo’s van het elektrische gitaartje van Ennio Morricone uit ‘For a Fistful of Dollars’, op het eind krijg je een lange shoot-out, en zoals de beste traditie het voorschrijft, kun je de booswicht (rol van Jeffrey Dean Morgan) herkennen aan zijn zwarte stetson, zijn verwilderde stoppelbaard, en zijn doortrapte attitude: ‘Once you’ve had your way with her, cut her throat!’ Zo hebben we onze booswichten graag.

De grote sterkte van ‘The Salvation’ – eindelijk nog eens een solide western – is meteen ook z’n grote zwakte: de genreconventies worden hier zó slaafs gevolgd dat het eindresultaat bij momenten onbedoeld grappig is. Maar goed, Mikkelsen is perfect gecast (we hadden bijna geschreven: getypecast) als de koppige wreker wiens dialogen zich meestal beperken tot ‘Ik heb een revolver nodig, munitie voor een winchester, en een mes’, Eric Cantona en Jonathan Pryce doen mee, en de openingsscène met die koets is een ijzersterk staaltje cinema. Toch nog één vraag: is het niet een beetje stom van die cowboys om hun tegenstanders te willen besluipen terwijl de zilveren sporen op hun laarzen bij elke stap die ze zetten even luid rinkelen als tamboerijnen?


Bekijk de trailer:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234