null Beeld

Tv-review: 'Het voordeel van de twijfel' op Canvas

Filosofenporno op Canvas: Stefaan Van Brabandt kwam in beeld, en nam prompt de missionarishouding aan.

Hoe ga je met tegenslag om? Die vraag gooide Canvas ons dinsdagavond voor de voeten. Je hebt je gps gevoed met de coördinaten van een alpenwei, maar hij loodst je naar een vuilnisbelt: que faire? Je harkt lijf en leden bij elkaar, zou ik suggereren, strompelt naar de dichtsbijzijnde kroeg en legt daar je hoofd te slapen naast een kroes bier. Maar Stefaan Van Brabandt - theatermaker, acteur, filosoof en man met roekeloos blozende wangen - zocht in de eerste aflevering van 'Het voordeel van de twijfel' een iets substantiëler antwoord. Hij hangt, samen met regisseur Bram van Splunteren, aan de uit elke cup knallende borst van de filosofie: 'Het voordeel van de twijfel' is een programma over de grote wijsgeren en hun bedenksels, over de filosofische theorie en de zich om het leven krullende toepassing daarvan.

En dus zagen we Van Brabandt al snel als een 21ste-eeuwse Socrates over de agora - of toch de Vlaamse kasseivariant daarvan - banjeren, zelfgebricoleerde pancarte in de hand. Geregeld repte er zich iemand voorbij die geen nood had aan Van Brabandts vraag of hij of zij al tegenslag gekend had in het leven. Die goeierd van een Socrates moet het in zijn tijd vast ook niet makkelijk gehad hebben: ik kan me voorstellen dat de gemiddelde oude Griek op die agora ook liever het spitsenprobleem van Panathinaikos FC besprak dan naar de gezwollen woorden van zo'n zonderling te luisteren.

Maar er waren er ook die wél een inkijkje in hun leven gunden. Iets te snel en iets te gretig begon Van Brabandt dan te jongleren met filosofische strekkingen en namen van wijsgeren. 'Rustig maar,' dacht ik, alleen op oneven dagen fan van volksverheffing zijnde, 'je hoeft niet in élk geïmproviseerd levensfilosofietje een nagalm van Epictetus, Nietzsche of een andere Boeddha te horen.' Meer dan eens verlangde ik om gewoon het verhaal van die passanten te horen, zónder filosofische mascara. Het meisje bij wie kanker was vastgesteld, de vrouw die getekend was door de vroege dood van haar vader, het echtpaar van wie de woning een heftig onweer niet doorstaan had: ik maak me sterk dat Schopenhauer het indertijd ook op 'Vertel het nu maar gewoon' had gehouden. En toen Tom Hannes duiding kwam geven, een boeddhistisch therapeut - het stoïcisme, Nietzsche en de boeddhistische kijk waren de steunpilaren van deze aflevering - die in zijn vrije tijd David Bowie en Lou Reed imiteert, schoot mijn interesse helemaal door naar dat laatste. Hoeveel Ziggy Stardust zit er in de dalai lama?

Gaandeweg viel het concept gelukkig op z'n pootjes: de verhalen werden uitgediept, en de filosofie bleek wel degelijk van pas te komen. Helemaal interessant werd het aan het end, toen een koppel - de vrouw met de vroeggestorven vader en haar partner - liefdevol maar driftig begon te discussiëren over de vraag of een mensenleven maakbaar is. 'Ja,' zei hij overtuigd. 'Nee,' schudde zij beslist. Voor het eerst maakte 'Het voordeel van de twijfel' zijn premisse - de grote filosofische theorieën zijn perfect toepasbaar op ons dagelijks leven - helemaal waar.

Voor het overige zat er nog iets te veel vullis in dit programma. Daar dook bijvoorbeeld plots Alain de Botton op, de boeddha van de koffiebarhipster - maar al wat ik in hem zie, is de iets te familiaire ober op een intiem diner. De passage van de Nu Ook Weer Niet Zo Bekende Vlaming zat ook in de weg. Het verhaal van schrijfster Griet Op de Beeck leek me interessant, en ze vertelde het ook met de ijdele gretigheid waar televisie zijn voordeel mee doet. Maar waarom moest het zaakje zo snél afgehandeld worden? Dat ADHD'erig holletje, gecreëerd aan de montagetafel, deed het verhaal van Op de Beeck in een oogwenk verdampen. Seneca deed niet aan Snapchat, toch?

O ja: ik liep ook een intellectuele crush op. Professor Erik Oger mocht zijn belezen licht laten schijnen over Friedrich Nietzsche, de flankaanvaller van de Duitse filosofiemannschaft. Hij deed dat met een ironieloze passie, zonder evenwel in potsierlijk dwepen te vervallen: tot tweemaal toe berispte hij die arme Friedrich omwille van onvolkomenheden in zijn theorieën. En de man weet iets van humor - toonde trots de studeerkamer waar hij veel had 'gezeten, gelezen, nagedacht, en ja, ook geslapen.' Ik besloot prompt dat ik met hem wil ouwehoeren op café. Zoals Goethe het eens formuleerde, weliswaar na zes Duvels: 'Soms is toogfilosofie ook goed.'


Quote

‘Ik maak me sterk dat Schopenhauer het indertijd ook op 'Vertel het nu maar gewoon' had gehouden’

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234