Tom DonovanBeeld Sergio Avellaneda

verenigde statenHope (New York)

Verslag vanuit de VS: ‘Degenen onder ons die geen Republikein zijn, houden hun mond maar’

Is er nog hoop in Amerika? Correspondent Karlijn van Houwelingen reist in de aanloop naar de verkiezingen dwars door het land, naar tien plaatsen die Hope heten. Vandaag deel 2: Hope, New York, waar Democraten zich gedeisd houden in de diner

Als Tom Donovan een kop mosselsoep gaat eten in het witte gebouwtje waar al decennia een eetcafé huist, zwijgt hij zodra politiek ter sprake komt. Donovan is een zeldzaamheid hier in de Hope Diner in Hope, een dorp in het noorden van de staat New York. Hij is van plan op Joe Biden te stemmen. Dat kun je maar beter voor je houden als je op een met bruin leer bekleedde kruk aan de vergeelde grijze formica-bar zit. ‘Degenen onder ons die geen Republikein zijn, houden hun mond maar’, zegt Donovan. ‘Het is het niet waard, ik vind die mensen veel te aardig.’

Tom Donovan bewoont in Hope in de warme maanden van het jaar een tachtig jaar oude trailer met buitentoilet. Aan het dak hangt een voederbakje voor bezoekende kolibries. ‘Kamp Armzalig,’ noemt zijn dochter het, maar hij vist en leest er graag in stilte. Dit is de dunst bevolkte regio in de oostelijke helft van de VS. Behalve vierhonderd mensen wonen in Hope ook zwarte beren, lynxen, reeën en soms een enkele eland.

Wapen

Er is een houten gemeentehuisje, een vrijwillig brandweerkorps en een grasveld met een speeltoestel, maar je moet hier in het Adirondack-gebergte toch vooral je eigen hachje redden. Gabriel Enders (28) waarschuwt, als we voor zijn huis halt houden om de gigantische Amerikaanse vlag op zijn schuur te fotograferen. Wie hier iets verdachts ziet, zoals een vreemde auto die stapvoets voorbij rijdt om foto’s te maken, grijpt al snel naar zijn wapen. ‘Dus wees voorzichtig.’

Het mooiste aan Hope is dat het geen mobiel telefoonnetwerk heeft, zegt Carene Christensen. Niemand zit naar een scherm te staren als zij een cheeseburger op tafel zet in de Hope Diner. Ze runt hem al zeventien jaar. Daarvoor was het eetcafé langs Route 30 van haar ouders. Ze was 11 toen ze hier de borden stond af te wassen voor 10 cent per uur. Nu, vroeg in de 50, bakt ze de burgers, friet en tosti’s. Tot voor kort floreerde de diner als nooit tevoren, vertelt ze. ‘Elk jaar was beter, vorig jaar groeide mijn bedrijf met zo’n 20 procent. De mensen hadden geld in hun portemonnee.’

Pandemie

Tot eind maart, toen ze de deuren moest sluiten vanwege de pandemie die in de staat New York flink huishield. Inmiddels krabbelt de zaak weer wat op, maar de vette jaren zijn voorlopig voorbij, en het dorp mist zijn kloppend hart, nu ze minder open is om alle coronamaatregelen behapbaar te houden.

In de Hope Diner kom je niet voor een verfijnde maaltijd, maar voor een praatje, of een knuffel van de serveerster – ze deelt ook in het coronatijdperk nog omhelzingen uit, nu met kapje voor de mond en neus. Nadat Donald Trump in 2016 verrassend de presidentsverkiezingen won togen journalisten uit de stad massaal naar dit soort dorpscafés om te achterhalen waarom zoveel Amerikanen op het platteland een prima president zagen in die provocatieve realityster.

In Hope is hij nog even geliefd, nu bijna vier jaar presidentschap eindigt met onrust in het land en ruim 200.000 met covid-19 geïnfecteerde doden. ‘Trump is een zakenman, hij gaat ons niet dodelijk hoog belasten,’ zegt Christensen, die de omzetgroei van vóór het coronavirus nog vers in haar geheugen heeft zitten. Heeft Trump steken laten vallen in de Amerikaanse corona-aanpak? Dat geldt ook voor de Democraten, vindt zij. ‘Trump, hij houdt van Amerika.’ Met Biden is iets mis, concludeert ze op basis van diens wankele publieke optredens. Ze vreest ‘socialisme’, mocht hij winnen. ‘Alles gratis.’

Gabriel EndersBeeld Sergio Avellaneda

Vuurbommen

We zijn in Hope als in Portland aan de Amerikaanse westkust demonstranten tegen politiegeweld en relschoppers voor de honderdste nacht op rij de straat op gaan. Opnieuw wordt het een hete avond. Er worden vuurbommen gegooid naar agenten, volgens de politie, die vijftig mensen arresteert. Een week eerder schoot een linkse demonstrant in Portland een rechtse tegenbetoger dood. De politie doodde de schutter niet veel later bij zijn arrestatie.

‘Ik ben best positief,’ zegt Christensen toch. ‘We maken er hier grappen over: wanneer is dit over? De dag na de verkiezingen.’ Ze weet ook wel dat het zo simpel niet is, maar alles zal op z’n minst minder politieke landing krijgen, hoopt ze. ‘Er is een stille meerderheid die wil wat het beste is voor ons land. In november laat die zijn stem horen.’

Ze neemt in haar zaak geen blad voor de mond, als ze iets politieks wil bespreken. Heb je het gehoord, heb je het gezien? Ze houdt wel van zo’n gesprek. Spanningen geeft dat niet, zegt ze, want in Hope denkt iedereen ongeveer hetzelfde. En ze kent de meeste klanten al zo lang, een beetje stangen kan best. ‘We zijn allemaal familie in de Hope Diner.’

Beeld AP

Normaal leven?

Tom Donovan laat het wijselijk passeren. Hij bespreekt politiek hier alleen met familie – dan weet je tenminste zeker dat het respectvol blijft. Zijn familie heeft het stuk grond waar zijn huisje staat al generaties in bezit. Zo’n beetje alle eigenaren van de huizen om hem heen zijn familie. Verderop heeft zijn neef een huis aan de rivier. Diens vrouw Jeannette heeft weinig hoop voor het land, sombert ze. Het virus baart haar zorgen – wordt het leven ooit weer normaal?

‘Tommy wil dit niet horen, maar ik maak me zorgen over de Democraten.’ Ze wijst met haar vingers naar haar oren – hij kan maar beter even niet luisteren. Ze kan Trump niet uitstaan en zapt weg als ze hem op tv hoort, vertelt ze, maar stemt wel op hem. ‘Ik geloof dat we richting socialisme gaan als Biden wint, en dat maakt me helemaal niet gelukkig. Hogere belastingen, genationaliseerde zorg, genationaliseerd gratis onderwijs.’

‘Je weet dat je het mis hebt’, countert neef Tom vanuit zijn tuinstoel op haar terras. Met zijn jongere broer heeft hij ook zulke gesprekken. Ze zijn het erover eens, spot hij, dat de ander ‘dom is en fout zit’. Donovan, gepensioneerd sociaal werker die met mentaal zieke criminelen werkte, hoopt op een socialer Amerika. Met Europa en Nieuw-Zeeland, waar een sterker sociaal stelsel bestaat, gaat het immers prima. Dat is in Hope geen populair standpunt. ‘Socialist, dat stellen mensen hier vaak gelijk aan communist. Ik zie mezelf als sociaal-democraat.’

Zakenman

Sinds kort woont nog een links stel in Hope. Ze zijn onlangs permanent in hun zomerhuis getrokken om te ontkomen aan coronahotspot New York City, hier drieënhalf uur rijden vandaan. Ze houden zich niet aan de zwijgcode van de zeldzame Democraten in het dorp – aan hun gevel hangt prominent de enige Black Lives Matter-vlag van Hope. Buurman Gabriel Enders, luchtmachtpiloot en vader van twee peuterdochters, ziet hun activisme wat meewarig aan. Hij is de zoon van een agent, en vindt vooral de agressie die hij zag rond protesten tegen politiegeweld ‘verachtelijk’.

Dat het gebeurt in steden, waar Democraten meestal de macht hebben, maakt dat geen haar op zijn hoofd eraan denkt om op een Democraat te stemmen. Hij ziet ‘een partij die toestaat dat haar steden platgebrand worden’. ‘Ik woon hier middenin de wildernis en ik weet dat iedereen in de wereld denkt dat we gewoon gekke rednecks zijn, dat we niets van politiek begrijpen, dat we er niets van zouden moeten begrijpen. Maar kijk naar de feiten. Tuurlijk, de president moet soms op zijn woorden letten. Maar hij is een zakenman die de economie meer heeft doen groeien dan ooit.’

(AD)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234