Waarom Greenpeace nuttig en nodig blijft: 'De wereld is nu turbulenter en verwoestender dan dertig jaar geleden'

Wat vermag Greenpeace nog als de wereld kiest voor leiders die onverschillig staan tegenover de klimaatverandering? Welke toekomst heeft een organisatie waarvan de beginselverklaringen vijftig jaar geleden werden opgeschreven? En wanneer brengen ze weer kaftpapier op de markt? Vragen waarop Bunny McDiarmid (59), getaande activiste, een antwoord moet verzinnen. Een jaar geleden werd zij samen met Jennifer Morgan aangesteld als CEO van Greenpeace. ‘Het minste wat we kunnen doen, is nú mee bepalen hoe onze toekomst er zal uitzien.’

'Dat overheid en bedrijven intenser samenwerken, maakt het er niet gemakkelijker op'

Bunny heet eigenlijk Ann, maar de bijnaam die haar vader haar ooit gaf, is blijven kleven. Ze is geboren in Christchurch, Nieuw-Zeeland, nu woont ze in Amsterdam. Ze moest dus niet ver reizen toen ze onlangs meedeed aan de protestactie die Greenpeace België ondernam in de haven van Antwerpen. Activisten drongen de grootste raffinaderij van België binnen en beklommen een 90 meter hoge schoorsteen. De actie maakte deel uit van de Break Free-campagne voor een wereld zonder fossiele brandstoffen. Bunny werd gearresteerd, maar was een paar uur later weer op vrije voeten.

HUMO U ging tegen de veiligheidsadviezen in toch actievoeren. Is het een probleem voor een organisatie als haar executive director wordt gearresteerd, of is het juist goede pr?

Bunny McDiarmid «Het is hoe dan ook goed voor een organisatie als de CEO betrokkenheid toont. Wie moet het voorbeeld geven als ik het niet zelf doe? Greenpeace wil iets doen aan de problemen en er niet alleen over praten. Of ik nu aan mijn bureau zit, op het dek van een boot sta, vastgeketend aan een pijpleiding hang of met een president praat: het zijn allemaal daden.»

HUMO U was zelf decennialang Greenpeace-activiste. Miste u het om uw handen vuil te maken?

McDiarmid (lachje) «Het is fijn om opnieuw met de voeten in het veld te staan, ja.»

HUMO U behoorde destijds tot de crew van de Rainbow Warrior toen die in de nacht van 10 juli 1985 tot zinken werd gebracht door agenten van de Franse inlichtingendienst DGSE. De Nederlandse fotograaf Fernando Pereira liet daarbij het leven.

McDiarmid «Ik had de boot toen net verlaten. Ik had mijn familie zeven jaar niet gezien, en we lagen aangemeerd in Auckland, Nieuw-Zeeland, met het plan om tien dagen later te vertrekken naar het atol Moruroa in de Stille Oceaan, waar de Fransen hun nucleaire proeven hielden. Ik was die avond rond ongeveer tien uur vertrokken om mijn ouders te bezoeken, anderhalf uur later is het gebeurd.»

HUMO De aanslag op het Greenpeace-vlaggenschip werd in het holst van de nacht gepleegd. De dodentol had veel hoger kunnen oplopen.

McDiarmid «Enkele mannen van de geheime dienst waren ons al een tijdje in de gaten aan het houden. De Franse overheid was er dus van op de hoogte dat er veel mensen aan boord waren. Als ze per se onze boot tot zinken wilden brengen, hadden ze ons kunnen waarschuwen om ons de kans te geven snel weg te vluchten. Maar het kon ze niets schelen.»

HUMO Is het moeilijk om daar géén wrokgevoelens aan over te houden?

McDiarmid (zucht) «Het is niet iets waar je gemakkelijk vrede mee neemt. Voornamelijk omdat er nooit gerechtigheid is gekomen voor wat Fernando is aangedaan. Meteen na de aanslag werden twee geheim agenten gearresteerd. Maar Nieuw-Zeeland is een klein land en werd enorm onder druk gezet. Ze wilden onze producten van de Europese markt weren, waarop onze toenmalige eerste minister zich gedwongen zag de arrestanten vrij te laten. Die dag heeft de politiek gewonnen, niet de gerechtigheid. Zoals zo vaak.»

'Er is nooit gerechtigheid geschied.' Bij de aanslag van de Franse geheime dienst kwam fotograaf Fernando Pereira om het leven.

HUMO Twee jaar geleden heeft Jean-Luc Kister, één van de betrokken agenten, zijn verontschuldigingen aangeboden voor die operatie. Aanvaardt u zijn excuses?

McDiarmid «Als iemand zich echt schuldig voelt, moet hij zich excuseren tegenover de mensen die erbij betrokken waren. Er is niets oprechts aan publieke excuses. Zeggen dat je voor het leger werkt en bevelen uitvoert, is bovendien nóóit een geldige reden. Iedereen is verantwoordelijk voor zijn eigen daden, zijn leven lang.»

HUMO Als u wil vermijden dat u te emotioneel wordt, denkt u aan een veld vol worteltjes.

McDiarmid (lacht) «Oh God, ik moet ermee ophouden dat aan mensen te zeggen... Zóveel van waar wij bij Greenpeace mee te maken hebben, is hard. De manier waarop we elkaar in deze wereld behandelen, is hard. Wat we de wereld zélf aandoen, is hard. Om te verhinderen dat ik voortdurend volloop, probeer ik me tijdens moeilijke momenten te concentreren op het minst emotionele, het banaalste wat ik kan verzinnen. Dat kan van alles zijn, al heeft het meestal met de natuur te maken. Ik ben me ervan bewust dat dat van die worteltjes extra belachelijk klinkt voor iemand die Bunny heet (lacht).»

HUMO Vóór ze tot zinken werd gebracht, hebt u met de Rainbow Warrior de Rongelap-stam geholpen om van hun atol, een deel van de Marshalleilanden, te emigreren naar een ander eiland: nog steeds één van uw bekendste wapenfeiten.

McDiarmid «Dat was dertig jaar nadat ze radioactief besmet waren geraakt door nucleaire testen van de Verenigde Staten. De Amerikanen wisten dat de fall-out in de richting van de Rongelappers dreef, maar ze hebben niets gedaan om hen te helpen. Daarna hebben ze hen gebruikt als proefkonijnen, voor onderzoek naar de gevolgen van nucleaire besmetting. Dokters van militaire laboratoria zijn hen jaar na jaar komen onderzoeken, maar ze hebben nooit medische informatie gekregen. Dat was crimineel. En het hield niet op bij de generatie die destijds werd besmet: hun kinderen en kleinkinderen worden er nog steeds doodziek van.

»Hun senator, Jeton Anjain, heeft in 1984 onze hulp gevraagd om het hele volk te verhuizen naar een ander eiland. Daarmee wilde hij de Verenigde Staten dwingen te erkennen wat hun was aangedaan. Toen we hen met de Rainbow Warrior gingen oppikken, kwamen ze aandraven met een gigantische voorraad blikjes cornedbeef. Ze bleken gechoqueerd door de gedachte dat er bij ons geen vlees aan boord was. Ons vegetarische dieet was voor hen de druppel (lacht).

»Toen ik Jeton voor het eerst ontmoette, kwam hij over als een zachtaardige, verlegen man. Ik dacht meteen: ‘Hoe gaat die een grootmacht op het matje roepen?’ Maar hij bleek één van de koppigste mensen die ik ooit heb ontmoet. Ik had na verloop van tijd meer medelijden met de Verenigde Staten dan met hem (lacht). Een bijzonder moedig man.

»Om te beginnen had hij zijn eigen volk ervan overtuigd dat het beter was om te verhuizen: geen sinecure. We hebben het over 350 mensen, een volk dat al generaties op dat eiland woonde. Op de Marshalleilanden is je land als je familienaam: je wordt ermee geboren, je geeft die door en je sterft ermee. Een bekend Rongelap-gezegde luidt: ‘Als je je eigen land verlaat, verlies je ook je ziel.’ Het was een buitengewone verwezenlijking dat hij iedereen zover heeft gekregen. Maar hij is er niet populair mee geworden: niet bij zijn volk, en ook niet bij de VS. Om zoveel tegenwind te kunnen trotseren, heb je een sterke ruggengraat nodig.»

HUMO Geef eens een voorbeeld van een beslissing die u hebt genomen, ook al wist u dat ze niet overal in goede aarde zou vallen?

McDiarmid (denkt lang na) «Ik heb iets heel anders gedaan dan waarvoor ik was opgeleid, en dan wat mijn familie had verwacht of gehoopt. Het is niet altijd gemakkelijk geweest voor mijn vader en moeder, maar ze zijn me altijd blijven steunen.

»Aan de universiteit heb ik Engels en politieke wetenschappen gestudeerd. Daarna heb ik Nieuw-Zeeland verlaten op een oude, houten Baltic trader-boot. Ik had nooit eerder gevaren, maar ik werd wel meteen belast met de taak om de door houtrot aangetaste delen te vervangen. De andere bemanningsleden hadden mijn diploma gezien, maar zij zagen méér in mij. En ikzelf daardoor ook.»

'De Amerikanen hadden hen jarenlang gebruikt als proefkonijnen.' Bunny McDiarmid hielp in 1985 de Rongelap-stam verhuizen naar een ander eiland.

HUMO Door mensen die u kennen, bent u meermaals omschreven als ‘bovengemiddeld moedig’. Waar hebt u dat aan te danken?

McDiarmid «Ik vind het moeilijk om daarover te praten: het is zo persoonlijk. De job van CEO van Greenpeace aanvaarden was volgens mij wel moedig. Ik leid een organisatie die door miljoenen mensen wordt gevolgd. En je mond durven opendoen is soms de moedigste daad. De 18de-eeuwse Ierse schrijver, politicus en filosoof Edmund Burke vat het perfect samen: ‘Al wat het kwaad nodig heeft om te triomferen, is dat de goede mensen blijven zwijgen.’»

HUMO Hebt u ook een voorbeeld van een meer fysieke vorm van moed?

McDiarmid «Eén van mijn laatste acties voor ik directeur werd, was het protest tegen een oliemaatschappij die de zeeën rond Nieuw-Zeeland had uitgekozen voor boringen. We hadden een flottielje samengesteld, waarmee we in de weg van een gigantisch schip voor seismisch onderzoek zijn gaan liggen. Ik stond samen met een vooraanstaande politica op zo’n bootje, dat we probeerden op het traject van die boot te manoeuvreren. Daar hebben we tien dagen gelegen, en al die tijd moesten we de sleepboten het hoofd bieden die ons uit de weg probeerden te duwen – die waren ingehuurd door de oliemaatschappij.

»Ze hebben geprobeerd om ons te intimideren. En ik wás bang. Je eigen angst overwinnen vergelijk ik met het beklimmen van een berg. Kijk niet naar de top, maar doe het stapje voor stapje. Dan raak je er wel.»


Atoomvrij

HUMO Toen u vorig jaar aantrad als CEO, beloofde u op zoek te gaan naar een nieuwe werkwijze voor Greenpeace.

McDiarmid «Evolutie is noodzakelijk. De wereld is nu turbulenter én verwoestender dan dertig jaar geleden. Dus moet Greenpeace zich wel aanpassen.»

HUMO Was Greenpeace te gemakzuchtig geworden?

McDiarmid «Dat denk ik niet. Het is onmogelijk om gemakzuchtig te worden als je weet wat er in de wereld gaande is. We moeten ons wel elke dag afvragen of we onze taak snel genoeg uitvoeren.

»Greenpeace neemt geen geld aan van bedrijven en regeringen, we hangen grotendeels af van de meer dan drie miljoen mensen die ons financieel steunen. Dat zijn dus drie miljoen mensen die in ons geloven. Die krijg je niet achter je als je zelfvoldaan bent.»

HUMO Ik ben via een domicilieopdracht zelf één van jullie drie miljoen sponsors. Ik vrees dat dat vooral het resultaat is van mijn onvermogen om ‘nee’ te zeggen toen ik op straat werd aangesproken door één van jullie vrijwilligers.

McDiarmid (lacht) «O, jee. Dat is maar een flauwe motivatie om deel uit te maken van de Greenpeace-familie.»

HUMO Er zijn studies gedaan naar self-licensing: mensen die bijvoorbeeld gerecycleerd printpapier kopen, gaan zich beter voelen. Greenpeace wordt vaak gesteund door mensen die zichzelf een goed gevoel willen bezorgen.

McDiarmid «Dat weten we: we hebben veel onderzoek gedaan naar wat mensen beweegt. We kunnen wel proberen regeringen te overtuigen om veranderingen door te voeren, maar als er tegelijk geen mentaliteitswijziging bij de brede bevolking plaatsvindt, betekent dat niets. Neem bijvoorbeeld mijn geboorteland. Nieuw-Zeeland is nu volledig vrij van atoomkracht. Het kelderen van de Rainbow Warrior heeft daar een sleutelrol in gespeeld: dat illustreerde duidelijk het geweld dat met kernkracht gepaard gaat. De Verenigde Staten hebben toen zware druk uitgeoefend op Nieuw-Zeeland: ze zouden toch geen communistenlandje worden? Die houding heeft iets doen knakken bij veel mensen. Dat ze er nu niet meer van atoomkracht willen weten, heeft minder met het milieu te maken dan met een gevoel van onafhankelijkheid. Geen nieuwe regering, links of rechts, kan daar nog iets aan veranderen.

»De Maori, de inheemse bevolking van Nieuw-Zeeland, hebben een gezegde: ‘Ik ben de rivier, en de rivier is mij.’ Wat we de wereld aandoen, doen we op termijn onszelf aan.»

'Greenpeace wil iets doen aan de problemen en er niet alleen over praten'

HUMO In de jaren 70 en 80 hadden jullie een opvoedende rol: wereldwijd hadden mensen veel minder een idee van wat slecht is voor de natuur. Sorteren was sciencefiction. Nu is ecovriendelijkheid mainstream geworden.

McDiarmid «Dat is waar. Prima, dan hoeven we het nu minder over de symptomen te hebben en kunnen we overgaan naar de kern van het probleem. Onze samenleving is opgebouwd rond een aantal schadelijke systemen die we als normaal zijn gaan beschouwen. Zoals het industriële voedingssysteem, dat het leven uit onze aarde zuigt en vuilnis als voedsel verkoopt. Of het energiesysteem, dat aan de basis van de klimaatverandering ligt.

»Maar de taak van Greenpeace is grotendeels dezelfde gebleven: regeringen ervan overtuigen dat ze ons aller belang moeten behartigen, en niet alleen dat van de op winst gefocuste zakenwereld. En het is er niet makkelijker op geworden: de overheid en de bedrijven werken nu intenser samen dan vroeger.»

HUMO Vóór dit gesprek vroeg ik aan vijftien mensen welke Greenpeace-actie van de voorbije jaren ze zich nog konden herinneren. Behalve een postercampagne van een tijdje terug kon niemand zich iets voor de geest halen.

McDiarmid «Ze hebben dus niets opgevangen van onze acties op de poolcirkel? Shell heeft zich daar in 2015 volledig uit teruggetrokken. Voor een groot deel dankzij Greenpeace.»


Beetje marxist

HUMO Als ik het parcours van uw kindertijd tot nu in kaart wil brengen, waar mag ik dan beginnen?

McDiarmid (denkt na) «Mijn ouders waren katholiek. Niet fanatiek, maar ze waren wel erg gewonnen voor het katholieke gemeenschapsgevoel. Het was de tijd van de bevrijdingstheologie, een andere manier van denken binnen de kerk. Een deel van de gelovigen nam zich voor om de fouten in de wereld nú te herstellen en niet te wachten op het hiernamaals.

»In mijn jeugd was Pinochet aan de macht in Chili. Veel Chilenen ontvluchtten toen hun land of werden verbannen, en sommigen kwamen in Nieuw-Zeeland terecht. Mijn ouders hebben toen enkele Chileense vluchtelingen in huis genomen. Maar ze zouden zichzelf nooit activisten genoemd hebben, zeker mijn moeder niet. Zij cijferde zichzelf altijd weg en vond het maar normaal dat ze andere mensen hielp. Ik heb een heel gelukkige jeugd gehad, maar ik wist al vrij vroeg dat het ieders verantwoordelijkheid is om bij te dragen aan de gemeenschap.

»Aan de universiteit probeerde ik te begrijpen hoe de wereld in elkaar zit. Ik heb een beetje marxisme uitgeprobeerd, en daarna een beetje feminisme, maar ik begreep al snel dat het voor mij geen isme moest zijn. Dat zijn plakjes van de waarheid, niet het hele beeld. Het meeste heb ik geleerd toen ik zelf de wereld introk. Ik ging naar plaatsen die anders waren dan waar ik was opgegroeid. Ik maakte het mezelf bewust oncomfortabel. We leren het meest als we onze comfortzone verlaten.»

'Ons werk is er niet makkelijker op geworden: de overheid en de bedrijven werken nu intenser samen dan vroeger'

HUMO Hoe probeert een mens een beetje marxisme uit?

McDiarmid «Ik zat kort bij een studiegroep waar op regelmatige basis over het marxisme werd gediscussieerd. Iets later zat ik in een groep die zich over het feminisme boog, dat net in zwang begon te raken. We organiseerden vergaderingen waarop alleen vrouwen aanwezig mochten zijn – dat was in die tijd behoorlijk radicaal. Enkele vrouwen hielden toen een bijzonder fel betoog om te bekomen dat ook hun vriendje aanwezig mocht zijn (lacht). Verandering is soms akelig.

»(Plots) We nemen tegenwoordig zoveel voor lief. We snappen niet altijd meer waar we vandaan komen, en hoe snel het allemaal weer voorbij kan zijn.»

HUMO Zoals?

McDiarmid «De verworvenheden van onze maatschappij. Dat we niet zomaar alles in de rivier mogen dumpen. Dat vrouwen kunnen stemmen. Dat je je mening kunt laten horen en niet meteen in de gevangenis gegooid wordt. Dat je jezelf homo kunt noemen en dat dat oké is. We moeten onszelf er af en toe aan herinneren dat dat allemaal zaken zijn die we nog niet zo lang geleden níét hadden. En die kostbare verworvenheden kunnen we zo weer kwijt zijn, afhankelijk van welke regering we kiezen.

»U bent er te jong voor, maar ik herinner me nog heel goed hoe er in de jaren 70 naar vrouwen werd gekeken. Mijn dochter is 29, en haar ervaringen aan de universiteit waren heel anders dan de mijne.»

HUMO U hebt een gelukkige jeugd gehad, zei u.

McDiarmid «Ik heb zes broers en zussen, en we verschillen niet zoveel in leeftijd. We waren dus altijd met een hele bende. Mijn kindertijd is een langgerekt snoer van vakantieherinneringen: rondlopen op blote voeten langs riviertjes, aan het strand, in de bush. Een tijd zonder zorgen, altijd lekker eten op tafel, warme bedden, veel lachen en liefhebben. Ik was geprivilegieerd.»

HUMO Sinds uw aanstelling als CEO woont en werkt u in Amsterdam. Hoe vaak gaat u terug naar Nieuw-Zeeland?

McDiarmid «Eén keer per jaar. Ik mis het land.»

HUMO De afgelopen dertig jaar bent u meermaals onder vuur genomen en hardhandig aan talloze deuren gezet. In de jaren 90 hebt u vier jaar lang in Fiji gewoond. Nu bent u voor Greenpeace naar Nederland verhuisd. Wat zou u níét opofferen voor de organisatie?

McDiarmid (ontwijkend) «Toewijding is alles. Elke vrijwilliger weet dat. We zijn allemaal zélf verantwoordelijk voor wat we doen en zeggen. Wie wordt gearresteerd tijdens een protestactie, moet zelf in de gevangenis gaan zitten, hoezeer Greenpeace ook voor je zal proberen te zorgen. We hebben allemaal de keuze: zeg geen ‘ja’ als je er niet volledig in gelooft.»

'Ik verliet de Rainbow Warrior rond tien uur. Anderhalf uur later werd het schip tot zinken gebracht.'

HUMO Toch bent u in 1998 uit de organisatie gestapt.

McDiarmid «Tegen het einde van de jaren 90 hadden mijn partner en ik een zeilboot opgeknapt, en we wilden er graag mee rond de wereld reizen. Dat viel samen met herstructureringen van Greenpeace in de Pacific, de regio waar ik mij grotendeels op had geconcentreerd. Ik ben toen vertrokken bij Greenpeace. We hebben de hele zuidelijke Stille Oceaan afgezeild, rond Kaap Hoorn en Ushuaia, de zuidelijkste stad van Argentinië. We hebben daar een Australisch klimteam opgepikt en hen naar Antarctica gebracht. Daarna verdienden we ons brood als charterzeilschip in Patagonië, de Stille Oceaan en Australië.

»Ons dochtertje Ruby was 10 jaar oud bij ons vertrek, en zij ging vanzelfsprekend mee. Drie jaar hebben we samen op dat schip geleefd: een buitengewone levenservaring. We gaven Ruby thuisonderwijs, maar als we de boeken dichtsloegen, begon ze pas écht te leren. We zijn op de prachtigste plaatsen geweest. ‘Vol ijs,’ zul je zeggen, maar het zat er vooral vol léven. Walvissen, albatrossen, pinguïns, zeeluipaarden... Het was ongerept en wild, de perfecte omgeving om te beseffen hoe nietig de mens is. We voelden ons geprivilegieerd en overdonderd door de natuurkracht en de pracht.»

HUMO Ruby is nu 29 en milieuadvocate. Bent u trots dat ze in uw voetsporen is gestapt, of had u haar de offers en teleurstellingen liever bespaard?

McDiarmid «Beide. Maar ik ben minder trots op wat ze doet dan op hoe ze het aanpakt. Ze is gepassioneerd, meevoelend en bijzonder plichtsgetrouw. Ik weet niet of dat iets van haar generatie is, of het natuurlijke gevolg van een jeugd met twee ouders die je elke dag het gevoel geven dat je iets moet bijdragen aan de wereld, en dat je heel hard moet werken. Onbewust hebben we haar veel druk op de schouders gelegd, vrees ik.»


Genetisch gepruts

HUMO Bijna een jaar geleden werd u samen met Jennifer Morgan aangesteld als CEO van Greenpeace. Wat is uw inbreng in die duojob?

McDiarmid «Ik belichaam de brug tussen oud en nieuw: ik zit al decennia bij de organisatie en weet dus waar Greenpeace vandaan komt. Maar tegelijk ben ik niet tevreden met een status quo; ik wil vooruit en sta open voor nieuwe ideeën. Jennifer heeft een compleet andere achtergrond. Zij was directeur van het klimaatprogramma bij het World Resources Institute, en ze weet hoe de politieke wereld werkt. Ze kwam naar Greenpeace omdat ze zich actiever betrokken wilde voelen.»

HUMO Welke accenten probeert u te leggen?

McDiarmid «Greenpeace moet de komende jaren vooral de nadruk leggen op samenwerking. Alleen als we aan één zeel trekken – inheemse volkeren, sociale groeperingen, andere milieuorganisaties – kunnen we veranderingen teweegbrengen.

»Ook daarom is het goed dat Jennifer en ik samen Greenpeace leiden. Zo wordt het samenwerkingsmodel meteen weerspiegeld aan de top.»

HUMO Volgens de Verenigde Naties zal de temperatuurstijging door de klimaatwijziging de wereldeconomie tegen eind 2030 meer dan 2 biljoen dollar kosten. Hoe is het mogelijk dat dat niet hoger op de politieke agenda staat?

McDiarmid «132 landen hebben de akkoorden van de klimaatconferentie in Parijs goedgekeurd. Die akkoorden zullen ons niet redden, maar het houdt de voeten van regeringen en bedrijven dicht bij het vuur. Dat is ook het punt van de Break Free-beweging tegen fossiele brandstoffen. De mensen zijn echt wel wakker geworden. In heel veel landen komen de bevoegde ministers er niet meer mee weg om hun voeten aan die akkoorden te vegen. De klimaatverandering staat wél hoog op de agenda.»

HUMO De klimaatverandering, of het milieu in het algemeen, was geen thema dat besliste over winst of verlies bij recente verkiezingen in Nederland en de VS.

McDiarmid «Het World Economic Forum en de G20, die samen voor 90 procent van het wereldwijde bnp tekenen, beschouwen de opwarming als een prioriteit. Dat lokale politici zich er niet altijd even expliciet over uitspreken, betekent niet dat hun kiezers het onbelangrijk vinden.»

HUMO Is de klok twintig jaar teruggedraaid door de verkiezing van Donald Trump, zoals wordt gezegd?

McDiarmid «Hij en zijn administratie probéren dat te doen. Of het hen ook zal lukken, is een andere vraag.»

HUMO In juni 2016 kreeg u een brief van 107 Nobelprijslaureaten waarin ze jullie vroegen jullie verzet tegen genetisch gewijzigde gewassen te staken ‘wegens onwetenschappelijk’. Dat moet pijn gedaan hebben: doorgaans zijn wetenschappers jullie natuurlijke bondgenoten.

McDiarmid «We hebben sterke banden met veel wetenschappers op tal van onderzoeksdomeinen. (Kort) En over dat genetisch manipuleren: we verschillen van mening over hoe en waar dat moet gebeuren. Greenpeace is tegen genetisch modificeren in het milieu: ze gebruiken de natuur als proeftuin, en als de dingen dan fout lopen, kunnen ze die onmogelijk herstellen.»

HUMO U hebt dertig jaar voor onze planeet gevochten. Bent u optimistisch over haar toekomst?

McDiarmid «Altijd. Ik kan het onmogelijk niet zijn, want de toekomst komt sowieso, wat we ook doen. Het minste wat we kunnen doen, is nú mee bepalen hoe die er zal uitzien.»

HUMO Voor een optimist klinkt dat niet vrolijk.

McDiarmid (lacht) «Tussen het werk door moeten we ook tijd vrijmaken om te dansen, te lachen en andere belangrijke dingen in het leven. Dat komt er niet altijd van, maar ik ben allang blij dat ik in mijn job dezelfde persoon kan zijn als in mijn vrije tijd.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle verhalen van de Humo rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234