Body temperature check at the entrance of an hospital Verification de la temperature corporelle a l'entree d'un hopital Reporters / QUINETBeeld Reporters / QUINET

Coronacrisis

Wat maakt van iemand een superbesmetter?

Werkt de verspreiding van het coronavirus met ‘superverspreiders’? Daar lijkt het wel op, zegt onderzoeker Jacco Wallinga. ‘80 procent van de besmettingen wordt veroorzaakt door 10 procent van de virusdragers.’

Jacco Wallinga is hoofd van de afdeling modellering van infectieziekten bij het RIVM, het instituut dat de Nederlandse overheid adviseert over de coronabestrijding. Hij en zijn team produceren rekenkundige modellen die de evolutie van Covid-19 zo goed mogelijk voorspellen. Daarvoor is kennis van het virus essentieel. Maar precies de beperkte kennis van het nieuwe coronavirus maakt Wallinga’s werk zo moeilijk.

Essentieel voor elk rekenmodel zijn de aannames. Als voorbeeld noemt Wallinga de aanname dat het coronavirus overdraagbaar is van mens op mens. Dat neemt iedereen nu klakkeloos aan, maar in het begin was dat nog onduidelijk, zegt hij, want werd het SARS-CoV-2-virus niet overgedragen van dier op mens? Een andere vorm van voortschrijdend inzicht is de mogelijkheid om Covid-19 te verspreiden zonder ernstige ziektesymptomen. Aanvankelijk was het uitgangspunt dat alleen mensen met flinke koorts, hoest en kortademigheid het virus konden overdragen, maar Covid-19 bleek zich ook ‘onder de radar’ te verspreiden.

– Wat is nog een onzekere aanname van het huidige model?

Jacco Wallinga «Hoe besmettelijk iemand is. Gemiddeld besmet één persoon twee tot drie anderen. De wetenschap is het erover eens dat die getallen kloppen, maar de ene geïnfecteerde besmet veel anderen, de andere besmet bijna niemand.

Jacco Wallinga.Beeld Hans Roggen

»80 procent van de besmettingen wordt veroorzaakt door 10 procent van de virusdragers, weten we. De ene besmet dus 16 mensen, de andere 9 samen besmetten slechts 4 anderen. Die zogenaamde superverspreiders spelen een grote rol, maar we kennen hun karakteristieken niet. Frustrerend, want als we dat wel wisten, waren alleen maatregelen nodig voor specifieke mensen of groepen. De maatschappelijke en economische schade zou dan minder zijn.»

– Is er nog meer onzekerheid?

Wallinga «De rol van kinderen bij de verspreiding. Schoolkinderen zijn motor van de epidemie bij het influenzavirus, maar bij Covid-19 weten we het niet. Kinderen kunnen het wel krijgen, maar ze worden nauwelijks ziek. Maar of ze een rol hebben bij de verspreiding, en welke, dat weten we niet precies. Daar doen we nu onderzoek naar. Bij die studie proberen we ook te achterhalen wie de superverspreiders zijn. Over vijf weken weten we daar hopelijk meer over.»

– Is de mate waarin burgers de overheidsadviezen opvolgen ook een variabele in het rekenmodel?

Wallinga «Ja, daar doen we aannames over. We kunnen dat niet weten, want dit soort maatregelen zijn nog nooit afgekondigd. Het is voorstelbaar dat mensen thuiswerken of social distancing in het begin goed opvolgen, maar als de situatie maanden duurt, laten ze het varen. Daarom rekenen we met hoge en lage percentages van adviesopvolging. En we sturen het model bij op grond van de actualiteit.»

(Het Parool)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234