Rode M&M's danken hun kleur aan vrouwelijke schildluizen. Beeld Getty Images
Rode M&M's danken hun kleur aan vrouwelijke schildluizen.Beeld Getty Images

ETen en drinken

Zelfs rode M&M’s en truffels: Tien producten die je niet meer wilt gebruiken als je vegetariër bent

Geen dieren eten kan lastiger zijn dan je denkt. Daarom in aanloop naar Wereld Vegetarismedag, komende vrijdag, een nadere kijk op producten waarvan je wellicht niet wist dat er dierlijk materiaal in zit.

Truffels

De meeste chocolade bevat melkpoeder. Zeker chocoladetruffels zijn niet veganistisch, omdat er slagroom in zit. Maar ook de truffel die onder de grond groeit, heeft wat haken en ogen. Strikt genomen behoren truffels volgens De Nederlandse Vereniging voor Veganisme (NVV) niet tot de planten maar tot de schimmels. Maar dat is niet het enige. Omdat truffels onder de grond groeien, worden honden en soms varkens gebruikt om ze te vinden. De NVV vindt dat truffels daarom niet geschikt zijn voor veganisten. Een uitzondering zijn Chinese truffels; daar worden mensen ingezet om truffels te zoeken.

Vaatwastabletten

Onze borden komen dankzij dieren schoon uit de afwasmachine. ‘Van heel veel producten weten we niet waar ze vandaan komen,’ zegt Daniël Gerritsen van de Nederlandse Vegetariërsbond. En of ze vrij zijn van dierlijke producten. ‘Dat beperkt zich niet tot voeding. Zo kunnen vaatwastabletten verschillende ingrediënten bevatten die afkomstig zijn van dieren of gemaakt zijn met behulp van dierlijke hulpstoffen. Het gaat bijvoorbeeld om calciumzouten, alcohol en amylase.’ Dat laatste is een enzym. Het breekt vuil op de vaat af, waardoor viezigheid makkelijker wegspoelt. Amylase kán een dierlijke oorsprong hebben.

null Beeld TRIK
Beeld TRIK

Het ene blokje in de supermarkt is wel diervrij en het andere niet. ‘Alle huismerk vaatwastabletten zijn vegetarisch,’ zegt Pauline van den Brandhof, woordvoerder van Albert Heijn. ‘Helaas staat het symbooltje niet online bij de AH Classic vaatwastabletten, dat wordt aan- gepast. We gaan sowieso het vegan-logo erbij plaatsen.’

Toch ziet de Vegetariërsbond liever dat Albert Heijn het V Label Keurmerk gebruikt. ‘Die producten zijn gegarandeerd vegetarisch en wij controleren daarvoor een laag dieper dan de ingrediëntenlijst. Een eigen keurmerk is de slager die zijn eigen vlees keurt.’ Jammer dat de Vegetariërsbond dit zegt, vindt Van den Brandhof. ‘We vertellen ze graag meer over hoe we beoordelen of onze producten vegetarisch of veganistisch zijn.’

Rode M&M’s

Roze koeken, rode M&M’s en rodevruchtensaus. Ze zijn allemaal zo mooi van kleur door karmijnzuur: E120. Deze kleurstof wordt gemaakt van vrouwelijke schildluizen. De kleurstof wordt ook gebruikt voor cosmetica zoals lippenstift. En ook de vegetarische kunstschilder moet oppassen: ook aquarel- en olieverf kan met deze stof zijn gekleurd.

Kaas en kwark

Veganistisch is kaas zeker niet, hij wordt tenslotte gemaakt van melk. Maar de meeste kaas is ook niet vegetarisch. Om van vloeibare melk stevige kaas te maken, worden eiwitten en vetten gescheiden van het merendeel van de vloeistof. ‘Dat gebeurt met stremsel,’ legt kookboekenauteur Meneer Wateetons uit, die ook cursussen kaasmaken geeft. ‘Dat stremsel halen we traditioneel uit een van de magen van dode kalveren.’ Veel is het niet: ongeveer vijf druppels op een liter melk, waar je ongeveer honderd gram kaas van kunt maken. ‘Maar het zit erin, en dus is kaas strikt genomen niet vegetarisch.’

Ook echte kwark bevat stremsel, net als veel soorten skyr.

Kaas kan wel degelijk vegetarisch worden gemaakt, met stremsel op basis van bepaalde distelsoorten. Al kun je bij melkproducten nog steeds vraagtekens zetten, vindt de schrijver. ‘In de melkveehouderij zijn mannetjesrunderen ballast omdat die geen melk geven,’ legt hij uit. ‘Sommige worden gemest en geslacht, maar andere gaan meteen de destructie in. Het dier zit niet ín je kaas, maar stierf wel voor je kaas.’

Rivella en Taksi

Rivella en ook de tropische vruchtendrank Taksi worden gemaakt van koemelk. ‘De eiwitten en het vet worden tijdens het stremmen gebonden en dat wordt kaas. Wat overblijft is de wei. Daar kun je ricotta van maken. Wei zit ook in Rivella en Taksi,’ aldus Meneer Wateetons.

Pudding

Veel puddingen bevatten dierlijke ingrediënten. Dankzij de grootste vegetarische instinker: gelatine. Volgens een woordvoerder van producent Mona bevat pudding niet alleen rundergelatine voor luchtigheid en romigheid, maar ook voor stevigheid zodat de pudding blijft staan na het kantelen uit de verpakking. Gelatine wordt gewonnen uit huiden en botten van vooral varkens en koeien, al kan het ook uit gevogelte en vis.

Volgens Mona is er onderzoek gedaan naar plantaardige alternatieven, maar die zijn vooralsnog niet goed genoeg.

Snoep en pillen

Gelatine wordt ook gebruikt voor snoep, sommige margarines, dropjes en ook in medicijnen en vitaminepillen. Ook producten met toegevoegde vitamines kunnen daarom dierlijke ingrediënten bevatten.

Gelatine wordt niet alleen gebruikt als verdikkingsmiddel, maar ook om vloeistoffen te klaren (helder maken). Voor veel soorten bier, wijn en vruchtensap is daarom niet duidelijk of ze vegetarisch zijn. Ook met andere producten is het opletten, weet Gerritsen van de Vegetariërsbond. ‘Ik zag laatst een pestospread met rundergelatine.’

Barbecuesaus

Veel vloeibare smaakmakers danken een deel van hun smaak aan een dierlijk ingrediënt, zoals ansjovis. Dat geldt voor worcestersaus, veel barbecuesauzen en ook allerlei soorten tapenades. Minder verrassend maar toch: om diezelfde reden is vissaus niet vegetarisch. En oestersaus bevat, jawel, oester. Nog een instinker uit de Aziatische keuken is kroepoek: die bevat garnalen. Emping en cassave zijn plantaardige alternatieven.

Omega 3

Omega 3 heeft een gezond imago en daarom wordt het aan allerlei producten toegevoegd. Vaak is dat margarine, die daarmee niet meer plantaardig is. Een belangrijke bron van omega 3 is vette vis. Visolie wordt gemaakt door vis of snijresten van vis te persen. Plantaardige omega 3-alternatieven zijn lijnzaad, walnoten en algenolie.

(AD)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234