Zomergasten

Cabaretière en columniste Paulien Cornelisse (34), de derde zomergast van dit seizoen, is de auteur van 'Taal is zeg maar echt mijn ding', een leerrijk en vooral ook erg vermakelijk boek waarin ze het hedendaagse taalgebruik van haar collega-Nederlanders onder de loep neemt en zich tevens vrolijk maakt over de vaak hilarische voornamen waarmee ze hun kinderen het leven inschoppen (sterkte nog, Tijgerlelie).

In een jaar tijd verkocht ze er om en bij de driehonderdduizend exemplaren van - 'De Da Vinci Code' komt zoetjesaan in zicht - en dat is mede te danken aan Paul de Leeuw: de populaire presentator nodigde Cornelisse tot drie keer toe uit in zijn programma, en stuurde haar eind vorig jaar zelfs op pad om Meryl Streep te gaan interviewen.

'"Volgens mij verzin ik dit nu ter plekke"'

Paulien Cornelisse «Paul was zo tevreden over dat gesprek dat ik ook Robin Williams mocht interviewen. Ik dus naar Amerika, maar op de luchthaven werd ik aangehouden wegens gebrek aan een geldig visum. Een tijdlang heb ik opgesloten gezeten, en toen ik eenmaal vrijgelaten werd was mijn interviewee helaas alweer weg.

»Daar gíng mijn kans om oog in oog met Robin Williams te zitten. Gelukkig mag ik in 'Zomergasten' wél drie uur lang oog in oog met Jelle (Brandt Corstius, red.) zitten. Toch ook een eer.»


HUMO Eén van je keuzefragmenten is een sketch van de voortreffelijke Britse stand-upcomedian Eddie Izzard. Vertel me: waarom?

Cornelisse «Eddie Izzard is mijn held. Wat ik zo fantastisch aan hem vind - buiten het feit dat hij volgens mij heel slim en ook heel aardig is - is dat hij zich nooit boos loopt te maken. Uniek in de stand-upcomedy! Eddie Izzard is niet boos, hij verwondert zich. Een ontzettende eyeopener was het toen ik een jaar of acht geleden voor het eerst een dvd van hem zag.

»'Zie je wel,' dacht ik, 'het wérkt om simpelweg over je fascinaties te vertellen.' Als cabaretière ben ik dat dan ook altijd blijven doen.»


HUMO Over je grootste fascinatie, taal, heb je ook een fragment gekozen: een montagefilmpje waarin enkele tientallen kandidaten in diverse Amerikaanse realityprogramma's één voor één dezelfde zin uitspreken: 'I'm not here to make friends, I'm here to win.'

Cornelisse «Haha, ja. Die zin is in korte tijd heel populair geworden in alle Amerikaanse realityprogramma's waarin er mensen moeten afvallen - van 'America's Next Top Model' tot 'The Bachelor'.

»Ik vind het grappig dat zo'n uitdrukking zich zo ontzettend snel verspreidt, en ik vraag me af wat er nu mee gaat gebeuren: zullen we het over twee jaar nog altijd horen, of worden mensen zich er op een gegeven moment bewust van dat het een cliché is, en gaan ze het dan nog enkel uit ironische overwegingen gebruiken? Dat soort dingen houdt mij dus bezig.»


HUMO In Vlaamse realityprogramma's hebben we ook zo'n clichéwending: 'Het is maar een spel.'

Cornelisse (lacht) «Ja, dat hoor je bij ons ook vaak. Zo benaderen kandidaten hier een realityprogramma, hè? In Amerika vinden ze helemáál niet dat het maar een spel is, daar willen ze koste wat het kost winnen.

»Wat ik ook fascinerend vind aan al die realityprogramma's is dat bepaalde woorden en uitdrukkingen er een andere betekenis door hebben gekregen. 'Ik heb immuniteit' bijvoorbeeld: dat kwam vroeger enkel in de medische sfeer voor. Of ook: 'Ik ben geëlimineerd.' Lang geleden betekende dat iets véél ergers dan wat het nu betekent.»


HUMO De meeste taalpuristen zijn sceptisch over de huidige staat van het Nederlands. Jij schijnt die mening niet te delen.

Cornelisse «Ik vind niet dat de taal verarmt, nee. Bij ons in Nederland komen er aan de lopende band woorden bij: uit het Surinaams-Nederlands bijvoorbeeld, en uit het Marokkaans-Nederlands.

»En tegenwoordig zie je ook veel invloed van regiolecten. Het overmatig gebruik van het woord 'doen' bijvoorbeeld - 'Doe maar even terugleggen': dat komt oorspronkelijk uit Noord-Brabant, maar is nu gangbaar in heel Nederland. Ik vind dat interessant. Vroeger werden taaltrends alleen in de Randstad gelanceerd, nu zie je dat ze van overal komen.»


HUMO Vind jij 'Doe maar even terugleggen' dan geen inlelijke uitdrukking?

Cornelisse «Ik heb daar eigenlijk niet zo'n mening over. Ik heb altijd het idee - en dat komt misschien omdat ik psychologie heb gestudeerd - dat het vooral iets over jezelf zegt wanneer je je ergens aan stoort. Als ik het irritant vind dat mensen 'hun hebben' zeggen in plaats van 'zij hebben', dan vraag ik me telkens af waaróm het me zo irriteert. Ik denk: omdat die mensen niet gestraft worden voor iets waarvan ik heb geleerd dat het fout is, haha.

»Maar jij stoort je dus aan 'doe maar even terugleggen'?»


HUMO Ja. En als ik nog een taalergernis mag aanhalen: kinderen schijnen tegenwoordig officieel 'kids' te heten.

Cornelisse «Ja, dat vind ik ook verschrikkelijk. Ik weet heus wel dat mensen die 'kids' zeggen ook heel veel van hun kinderen houden, maar toch geeft dat woord me altijd weer het idee dat ze hen als een soort accessoire beschouwen. Alsof je zegt: 'Ik heb thuis een kat, een bubbelbad en twee kids.'

»En nog iets: ik hou ook niet van wat ik 'newagetaal' noem. 'Ik voel op dit moment toch heel erg een soort van energie die zeg maar negatief is richting mij.' Verschríkkelijk vind ik dat, omdat ik dat soort mensen verschrikkelijk vind.»


HUMO Laten we positief eindigen. In februari had je het in 'De laatste show' over je liefde voor Vlaamse woorden als 'kraantjeswater'. Zijn er je sindsdien nog mooie Vlaamse woorden of uitdrukkingen opgevallen?

Cornelisse «Ik weet niet of ik 'm mooi vind, maar hij is in ieder geval Vlaams: 'Zeker en vast.' In Nederland zeggen we dat niet; wij zeggen 'vast en zeker'. Net zoals ik 'min of meer' zeg, terwijl jij waarschijnlijk 'meer of minder' zegt. (denkt na) Of verzin ik dit nu ter plekke? Ja, volgens mij verzin ik dit nu ter plekke, sorry. Maar bij 'vast en zeker' had ik wel een punt, geloof ik. Of niet dan?»


HUMO Zeker en vast.

Nederland 2

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234