100 beste films

#95: 'The Laughing Policeman' (Stuart Rosenberg, 1973)

Humo's filmjournalist Erik Stockman presenteert: de 100 beste films aller tijden! Of liever: een hoogstpersoonlijke, dwarse hitparade van films die, althans volgens (es), de blikkerende tand des tijds hebben doorstaan. Een onconventioneel rariteitenkabinet waarvan de deuren telkens op woensdag, vrijdag en zondag wijdopen zwaaien. Vandaag: ’The Laughing Policeman’ van Stuart Rosenberg. Licht, camera, actie!

Nu hebben wij zeker niets tegen de piercings en de tattoos van Lisbeth Salander, maar wanneer wij zin hebben in een fijn moordonderzoek gaat onze persoonlijke voorkeur toch uit naar een ander, specifiek genre: de grootstedelijke Amerikaanse politiethriller uit de jaren 70, ofte de seventies urban cop movie.

Een genre waarvan de grauwheid, de street cred en de weergaloze coolness in scherp contrast staan met de naar onze smaak iets te cleane en kille whodunits uit het Hoge Noorden. Harde flikken die vanachter een stapel verfrommelde hamburgerwikkels op het dashboard urenlang nauwlettend die ene dealer in de gaten houden; onderbetaalde undercovercops die op een bevroren straathoek staan te stampvoeten, met hun verkleumde vingers rond een kartonnen beker koffie; edgy, zich meestal in New York afspelende films (het vuige New York van Travis Bickle welteverstaan, niet het propere New York van de hipsters die in een trendy koffiebar in Soho op hun MacBook zitten te tokkelen) die zó dicht op de straat zitten dat je letterlijk moet hoesten van de smerige uitlaatgassen en de vette dampen die onophoudelijk uit de metrokokers opstijgen.

De allerbeste en meest typische urban cop movie is en blijft natuurlijk William Friedkins meesterwerk ‘The French Connection’, maar er zijn er nog: ‘Badge 373’, ‘The Seven-Ups’, ‘Across 110th Street’, ‘The Taking of Pelham One Two Three’, ‘Serpico’, en het fantastische ‘The Laughing Policeman’.

Die laatste film, die zich overigens niet in New York maar in San Francisco afspeelt, opent met een meesterlijk gefilmde en bloedstollende scène waarin een gezichtsloze killer op een stadsbus stapt en alle passagiers aan boord – dat lieve oude besje inbegrepen – zonder pardon neerknalt. Eén van de slachtoffers was de partner van Sgt. Jake Martin (Walter Matthau), een doorgewinterde detective die zich onmiddellijk afvraagt wat zijn vriend, die op verlof was, op die bus deed.

Zoals de meeste urban cop movies is ook ‘The Laughing Policeman’ een heerlijk rauwe, op locatie opgenomen, bijna documentair aandoende grootstadsfilm, waarin Martin en zijn nieuwe partner Larsen (Bruce Dern) onvervaard afdalen in een wereld van morsige busterminals, seksshops, achterkeukens, striptenten, seksbioscopen, homobars, parkeergarages en mannelijke striptenten – zie die kontjes gaan! Een door drag queens, hoertjes en negers in leren jasjes bevolkte wereld waarin je een agent tegen een zonet tegen de grond gesmakte pooier vriendelijkheden kunt horen uitroepen als: ‘Whatever you’re reaching for, it better be a sandwich, coz you gonna have to eat it. You know, I’m hanging a sign on you: closed for the season. Dig that?’ Als dát geen pure straatpraatpoëzie is!

En Walter Matthau, die verwaaide kruising tussen Raymond Goethals en Guy Thys, is geweldig als de totaal van zijn collega’s en familieleden vervreemde, nooit lachende maar constant kauwgommende Martin – deze schitterende acteur vormde in het verleden meermaals een lachkrampverwekkend komisch duo met Jack Lemmon (‘The Odd Couple’!), maar als u ’t ons vraagt is The Matthau op z’n coolst in zijn dramatische flikken- en boevenrollen; zie ook de voortreffelijke, net buiten de top 100 gevallen misdaadflick ‘Charley Varrick’.

O ja: de grote ironie is natuurlijk dat ‘The Laughing Policeman’ gebaseerd is op een roman van... het Zweedse krimi-echtpaar Sjöwall & Wahlöö. Dig that.

Bekijk de trailer van 'The Laughing Policeman':

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234