'About Endlessness'Beeld Lumière

FILM★★★★☆

‘About Endlessness’: een nieuwe topper van een wonderbaarlijk cineast

In afwachting van de glorieuze dag dat de deuren van de bioscopen weer zullen openzwaaien en we weer allemaal samen, in de heerlijkste samenscholing ooit, zullen kunnen wegzinken in de roes die alleen het grote witte doek kan oproepen, kunt u kijken naar ‘About Endlessness’, een film die deze week normaal in de cinema had moeten uitkomen maar gezien de apocalyptische omstandigheden via VOD bechikbaar wordt gesteld. En ‘About Endlessness’ komt als geroepen. 

Wie ooit zijn meesterwerken ‘Songs from the Second Floor’ en ‘You, The Living’ heeft gezien weet dat de werken van Roy Andersson sowieso in een unieke atmosfeer baden, maar om ‘About Endlessness’ nú te bekijken, in deze vreemde tijden die aanvoelen als een combinatie van oudtestamentische doem en onbedwingbare levensdrang, is een ronduit wonderbaarlijke ervaring. Want in de tientallen korte sketches van ‘About Endlessness’, die naar goede gewoonte allemaal werden opgenomen in zijn studio in Stockholm, vinden we min of meer hetzelfde gevoelspalet terug dat we momenteel in onszelf ervaren; een haast onwerkelijk aanvoelende mengeling van hoop, pessimisme, medeleven, verbazing en onrust. 

Een neerslachtige priester zet in de sacristie de fles miswijn aan zijn lippen, een tandarts is zó slechtgehumeurd dat hij begint te boren zonder zijn patiënt te verdoven, in een bunker wacht Hitler het einde af, in een viswinkel ontspint zich een discussie tussen een man en vrouw, een dominee heeft een terugkerende nachtmerrie waarin een razende menigte spijkers door zijn handpalmen slaat. De afgebleekte decors waarin de sketches zich voltrekken, met die roerloze mensen die stilzwijgend uit de ramen staan te turen, lijken wel verlengstukken van de spookstraten in onze eigen steden. Hoewel: ‘sketches’ is eigenlijk niet het juiste woord voor de merkwaardige tafereeltjes die door Andersson telkens weer op precíes het juiste moment worden afgerond. Zoals we dat van hem gewend zijn, doet Andersson het zonder pointe, zonder punchline, zonder zichtbare opbouw naar een bevrijdende lach. 

De magie van Andersson is dat hij je laat lachen zonder dat je precies kunt aanwijzen wáár in de scène of wáár in het beeldkader de humor eigenlijk zit. In het tafereeltje met Hitler, bijvoorbeeld, komt de scherts – zo vermoeden wij althans – niet van de nazi-officieren die daar zomaar wat zitten te zitten, maar van de stofwolkjes die bij elke ontploffing op ostentatieve wijze vanuit de zoldering van de bunker naar beneden dwarrelen. En in die viswinkel ligt de geestigheid niet zozeer in de scheldpartij, maar (toch wat ons betreft) in die reusachtige schelvis die door Andersson op zo’n manier in het beeldkader werd gepositioneerd dat het wel lijkt dat hij met z’n dode ogen naar óns ligt te staren. 

Het is een feit dat Andersson de kunst verstaat om in zijn films de mensheid erg raak te typeren en te doorprikken, maar het is evenzeer een feit dat zijn humor op de één of andere manier onverklaarbaar en ongrijpbaar blijft. En zo is het mooi, want diepgaande analyses zouden zijn magie alleen maar verbrodden.

 ‘About Endlessness’ is hoe dan ook een nieuwe topper van een wonderbaarlijk cineast, over wiens oeuvre we intussen met grote stelligheid kunnen verkondigen dat het een grote verrijking betekent van de zevende kunst. Én van uw lockdown.

Te zien op www.lumierefilms.be of www.dalton.be

Bekijk de trailer:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234