null Beeld AIDAN MONAGHAN/NETFLIX
Beeld AIDAN MONAGHAN/NETFLIX

film★★★½☆

In ‘The Wonder’ op Netflix laat Florence Pugh, na haar zwakke gefrunnik met Harry Styles, eindelijk nog eens zien dat ze geweldig kan acteren

Hoe merkwaardig. In de synopsis van 'The Wonder' staat zwart op wit dat het verhaal zich afspeelt in het gezegende jaar 1862 in Ierland. Waarom laat de getalenteerde Chileense cineast Sebastián Lelio ('Gloria', 'Disobedience', 'Una Mujer Fantástica') zijn film dan beginnen met een lang aangehouden beeld van een 21ste-eeuwse filmstudio? Terwijl hij zijn camera laat glijden langs moderne spotlichten, statieven en een dolly op verstelbare wieltjes, heet een vrouwelijke voiceover ons vriendelijk welkom: 'Hallo. Dit is het begin van een film genaamd 'The Wonder'.'

Erik Stockman

Zoals Fred Ward in 'Tremors' uitriep toen hij onder het woestijnzand tot zijn grote verbazing een nagelnieuwe Ford met brandende koplampen aantrof: what the hell is this? Terwijl de meeste cineasten er net alles aan doen om u te doen vergeten dat u naar een film zit te kijken, stelt Lelio, die dekselse vlegel, in het begin van 'The Wonder' net alles in het werk om u te doen beseffen dat u naar een gefabriceerd stuk fictie zit te kijken. Maar dan doet de magie z'n werk: de camera zoomt in op een stuk decor waar enkele acteurs in 19de-eeuwse outfits voor zich uit zitten te staren, op de geluidsband weerklinkt het geklots van golven, en hopla, als bij toverslag zit je niet langer in een filmstudio maar waan je je in het ruim van een schip dat anno 1862 vanuit London opweg is naar Ierland.

Vandaag kun je in de adembenemende Ierse landschappen genieten van schitterende trektochten, maar anno 1862 was het een mistroostige plek waar de mensen honger leden, waar de wind zoals in de boeken van Emily Brontë het vel van je botten sneed, en waar de kommer en de kwel zich na zonsondergang verdonkerden tot ijskoude nachten. En waar de cineast hypnotiserende soundscapes uit de onmetelijke grasvelden en de slijkerige weggetjes laat opstijgen. De Engelse verpleegster Lib (Florence Pugh laat na haar zwakke gefrunnik met Harry Styles in 'Don't Worry Darling' eindelijk nog eens zien dat ze wel degelijk geweldig kan acteren) is naar deze gure contreien afgezakt voor een ongewone klus: op vraag van de lokale notabelen zal ze, afwisselend met een katholieke non, gedurende enkele weken het 11-jarige meisje Anna observeren.

Met Anna is iets merkwaardigs aan de hand: ofschoon het meisje al vier maanden geen hap meer heeft gegeten, verkeert ze in blakende gezondheid. Voor alle duidelijkheid: de gemiddelde mens kan maximaal 73 dagen zonder voedsel, en wij kunnen zelfs geen dag zonder borrelnootjes. Zijn we hier getuige van een mirakel? Of zit Anna de kluit te belazeren en verorbert ze elke nacht stiekem een steak béarnaise? Aan Lib, én aan die non, om Anna dag en nacht in 't snotje te houden en om vervolgens te beslissen of ze een wonderkind of een bedriegster is.

Proef de symboliek: staat de nuchtere en klaarkijkende Lib vanzelfsprekend voor de rationele wetenschap, dan vertegenwoordigt die non uiteraard het irrationele geloof. Ook de door velen gehate en gewantrouwde regimepers - yep, u voelt de bui al hangen en de booster reeds prikken - is in de buurt: in het dorp loopt tussen de pelgrims ook een journalist rond van de Daily Telegraph (Tom Burke) die haast niet kan wachten om Anna te ontmaskeren als een zwendelaarster.

En dan nu: spoileralarm! In de slotscène keren we terug naar de filmstudio uit de openingsscène, maar na alles wat we hebben gezien en meegemaakt is het kristalhelder waarom de cineast de vierde wand doorbreekt: als een manier om een rechtstreeks (en nét iets te nadrukkelijk) verband te leggen tussen het verhaal van Anna en onze tijd. Kijk, als die verwenste pandemie één ding aan het licht heeft gebracht - behalve dat die klotemondmaskers na herhaaldelijk gebruik verdraaid slecht beginnen te ruiken - dan wel dat sommige mensen zelfs in de 21ste eeuw nog héél makkelijk ten prooi vallen aan allerhande complotten, kwakzalverij en samenzweringstheorieën.

Welaan, u kunt het er mee eens zijn of niet, maar in wezen toont Lelio in 'The Wonder' aan dat de geschiedenis zich geregeld herhaalt, en dat het eigenlijk niet ongewoon is dat sommige mensen in tijden van rampspoed (de zwarte pest in de middeleeuwen! De verschrikkelijke hongersnood in het 19de eeuwse Ierland! Corona!) in de raarste denkbeelden beginnen te geloven. Zoals de steeds dieper in de religieuze waanzin wegzinkende moeder van Anna, die gelooft dat de ziel van haar overleden zoon brandt in het vagevuur. Of zoals de diep getraumatiseerde Anna, die gelooft dat ze wordt gevoed door manna uit de hemel. Of zoals onze buurman, die stellig gelooft dat de boosterprik nanorobots in onze aderen injecteert die ons tot willoze regimeslaven maken. Tja: als het leven tegenzit, doen we aan magisch denken.

Helemaal op het eind vraagt de film u op de man af waar ú zich bevindt: aan de kant van het gezond verstand, of in de fabeltjesfuik? Of hoe Netflix u met 'The Wonder' niet alleen een meeslepend drama presenteert, maar ook een breinprikkelende levensvraag.

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234