null Beeld VRT
Beeld VRT

televisie★★★☆☆

‘Kutjaar’ op Canvas: ‘Alles aan Zwangere Guy was noodzaak en smachten: twee vereisten voor waarachtige muziek’

‘Kutjaar’: betrekkelijk vulgaire titel voor Canvas, dat toch enigermate verheven is boven andere netten. Josse de Pauw vond het ook: ‘Een beetje een grof woord’, zei hij. Waarop hij het nog eens herhaalde, deze keer nadrukkelijker. Het zat ‘m duidelijk hoog. De Pauw vertegenwoordigde in dit programma dan ook de gehele cultuursector, waar gebruik van krachttermen ongetwijfeld gemeenplaats is geworden na een jaar zonder pirouettes, theatermonologen of anderszins exploiteerbare, voor podia bestemde kunstvormen die niet zo snel in aanmerking komen voor kerstspecials op de openbare omroep.

Lees ook een interview met Zwangere Guy en Josse De Pauw: ‘Iederéén ligt op het slagveld, maar er zijn mensen die veel wredere klappen krijgen dan wij’

Een aantal kunstenaars deden nu het relaas van hun voorbije non-jaar. Dikwijls kwam dat neer op een minstens financiële aderlating, maar soms openbaarde er zich een nog groter verlies. Bij Jan Vandenhouwe bijvoorbeeld, die Opera Ballet Vlaanderen bestiert en dus in die hoedanigheid pech had. Vandenhouwe stond sip te kijken hoe een nagelnieuw decor onverrichter zake afgebroken werd: een opera die net klaar was voor première toen het bevel tot sluiting kwam. ‘Allemaal voor niets geweest’, somberde hij, onderwijl omringd door vacant pluche. Ook de zogeheten ‘Troostparade’, een alternatief waarbij een gestaag sjokkende oplegger een heuse operavoorstelling in openlucht zou torsen, werd node uitgesteld. Volgens Vandenhouwe had de Troostparade idealiter voorbij de woonst gepasseerd van mensen die een geliefde geveld zagen door corona: ik vroeg me af of ik in dergelijke omstandigheden wel troost zou putten uit een operagezelschap dat tergend traag onder mijn raam voorbijschuivend een onsterfelijke aria ten gehore brengt, maar tot een conclusie hoefde ik uiteindelijk dus niet meer te komen.

Bij momenten had ik het gevoel dat ‘Kutjaar’ me een geweten trachtte te schoppen, of toch op zijn minst erbarmen probeerde op te wekken jegens mijn scheppende medemens. Had ik al, daar niet van, maar een handvol van de portretten in ‘Kutjaar’ raakten me daartoe te weinig. Eerlijkheidshalve dient gezegd dat het woord ‘directeur’ in ‘creatief directeur’ me bijna vanzelf behoedt van overmatig medeleven. De weinigzeggende fragmenten met Lize Spit konden zelfs helemaal achterwege blijven; dat ze zelf als eerste aanstipte weinig coronaschade ondervonden te hebben, had dat moeten aantonen.

Dan was de verschijning van Zwangere Guy, né Gorik van Oudheusden, stukken doeltreffender, hoewel die net in alle opzichten contrasteerde met zijn culturele confraters in ‘Kutjaar’. In de eerste aflevering sukkelde de rapper door de opnames van een concertfilm zonder publiek, in een leeggebloede AB. Het proces ging gepaard met woedeuitbarstingen, want na maanden onbruik zaten zijn teksten hem niet meer grijpklaar in het geheugen. De frustratie zwelde aan, de ene halve liter baarde de andere, maar voor de camera tekende zich uiteindelijk catharsis af. Gebalde irritatie, aangezet door ontwenningsverschijnselen naar een publiek, klonterden samen in de ontblote bast van deze Drachtige Gorik - een embonpoint waar ineens onmiskenbaar dreiging van uitging. Tijdens de première van de film, eens de laatste toeschouwer uit zicht was, barstte hij in tranen uit. Alles aan Zwangere Guy was noodzaak en smachten: twee vereisten voor waarachtige muziek, en kunst in het algemeen. Allebei zaten ze in ‘Kutjaar’, en toch lang niet genoeg.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234