null Beeld

FILM★★★★☆

Net als je denkt dat je naar een kabbelend familiedrama zit te kijken, begint regisseur Cristian Mungiu in ‘R.M.N.’ met zijn filmische meesterhand de duimschroeven aan te draaien

Van Cristian Mungiu, met Marin Grigore, Judith State, Macrina Barladeanu en Ovidiu Crisan

Erik Stockman

Hoor de rieken kletteren!

DRAMA Het is ook altijd wat in de Roemeense landstreek Transsylvanië: als het niet graaf Dracula is die zich zonder voorafgaandelijke toestemming op de halsslagaders van de plaatselijke jonkvrouwen stort, dan is het wel een andere demon die zijn lelijke smoel laat zien. Vanaf de eerste scènes hangt er een verkillende maar bijzonder knap opgeroepen atmosfeer in het Transsylvanische stadje dat het grauwe decor vormt van het nieuwe drama van de maker van ‘4 Months, 3 Weeks and 2 Days’. Door de ramen van de huizen valt koud winters licht naar binnen, de schotelantennes aan de afbladderende gevels zijn aangevreten door roest en de ooit welvarende maar intussen verlaten steengroeve ligt er in het landschap bij als een reusachtige open wonde.

Te midden van de gure somberheid lichten ook sprankjes hoop op: het succes van de met Europese subsidies werkende industriële bakkerij bijvoorbeeld toont aan dat het stadje, ondanks de hoge werkloosheidscijfers, aansluiting heeft gevonden bij de Europese Unie. Matthias, de hoofdpersoon, krijgt dan weer heel wat op z’n brood: zijn vrouw is pisnijdig omdat hij er een minnares op na houdt, zijn aftakelende vader dient een MRI-scan te ondergaan (in het Roemeens: een R.M.N.) en zijn zoontje brengt geen woord meer uit sinds hij in de bossen iets verontrustends heeft gezien. Een beer? Een lijk? Graaf Dracula?

En dan, net als je denkt dat je naar een kabbelend familiedrama zit te kijken, begint regisseur Cristian Mungiu met zijn filmische meesterhand de duimschroeven aan te draaien. Iemand vraagt zich luidop af of de pas aangekomen arbeidsmigranten uit Sri Lanka, die liever geen varkensvlees eten, iets te maken zouden kunnen hebben met de verdwijning van enkele schapen. Op een internetforum verschijnen steeds meer berichten in de trant van ‘We hebben niks tegen ze, maar ze horen hier niet’. Yep, daar is-ie: de demon van het racisme.

Mungiu laat de groeiende onrust culmineren in een 15 minuten durende, in één magistrale take opgenomen en vanuit één enkel camerastandpunt gefilmde volksvergadering in het – proef de bittere ironie! – lokale cultureel centrum, waar het laatste restje cultuur algauw moet wijken voor een opstoot van volkswoede (‘Schop ze eruit!’).

Kurkdroogkomiek detail: zelfs de vriendelijke Franse bioloog die in de bossen de berenpopulatie in de gaten houdt, krijgt van de elkaar ophitsende inwoners te horen dat-ie maar beter in z’n eigen land beren gaat tellen. En de uitbraak van racisme lijkt als een razendsnel om zich heen grijpende pandemie werkelijk iederéén aan te steken, zelfs degenen van wie men normaal gezien enige redelijkheid mag verwachten: de dokter, bijvoorbeeld, in het begin van de film nog een toonbeeld van rust, waarschuwt tijdens de volksvergadering onder goedkeurend gemompel voor het gevaar van buitenlandse ziektekiemen.

Wat Mungiu hier in essentie laat zien, is dat een zogezegd beschaafd volk elk moment kan veranderen in een naar de rieken en toortsen grijpende meute. Dan zien we liever Dracula in onze nek hangen: die viel tenminste nog af te poeieren met een crucifix en een teentje knoflook!

Vanaf 19 oktober in de bioscoop.

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234