null Beeld

tv-tip'Filemon en de complotten'

Pas op, achter je: ‘Zet complot­denkers vooral niet neer als gekken, want dan escaleert het’

Zet een hoedje van zilverpapier op en nestel je in een zetel ver van alle 5G-straling voor ‘Filemon en de complotten’. In die uiterst genietbare reportagereeks praat journalist Filemon Wesselink met mensen die geloven dat er chips in het coronavaccin zitten, dat ze ziek zijn geworden door 5G of dat ze contact hebben met buitenaardse wezens.

FILEMON WESSELINK «We lezen vaak over complottheorieën en wantrouwen de believers, maar wie zijn ze precies? En waarom zijn ze zo gaan denken? Zelf vind ik de wereld veel te chaotisch en onvoorspelbaar om overal complotten te zien, maar dat neemt niet weg dat we die mensen serieus moeten nemen. Dat zegt hoogleraar Jaron Harambam in onze serie ook. Zet ze niet neer als gekken, want dan kan het escaleren, maar luister naar hun verhaal. De mens is nu eenmaal geneigd te geloven in dingen die we niet kunnen bewijzen. Is een complotdenker veel gekker dan iemand die in God gelooft? In mijn ogen niet.»

– Je blijft meestal heel rustig in de serie, hoe waanzinnig het complot ook is. Heb je vaak op je lip moeten bijten?

WESSELINK «Het was een achtbaan van emoties. De gesprekken begonnen heel open, maar soms werd ik geïrriteerd en zelfs boos. ‘Wat je beweert, klopt toch gewoon niet?’ riep ik dan. ‘Als ik dit en dit zeg, dan haalt dat toch alles onderuit?’ Maar als je met feiten komt, interpreteren ze die toch op hun eigen manier. Vragen, vragen, vragen, dat is het beste. Uiteindelijk is er sympathie en zelfs ontroering. Vaak hebben die mensen ook iets naars of vervelends meegemaakt. Een conflict met de overheid, een faillissement, een vechtscheiding of een burn-out. We hebben níémand gesproken die zei: ‘Nou, ik had een heel fijn en gelukkig leven en plotseling dacht ik: we worden gestuurd door buitenaards leven.’ Al betekent dat natuurlijk niet dat iedereen met een burn-out automatisch in een complotten gaat geloven.»

– Wat is het meest bizarre verhaal dat je bent tegengekomen?

WESSELINK «Een vrouw die een kind had gekregen van een alien. Dat kind was niet tastbaar, maar zat op andere frequenties, zei ze. Niet iedereen kon het zien, maar zij had er contact mee. Net als met de aliens. Ze kon geen mensenkinderen krijgen, dus was ze heel dankbaar voor dat buitenaardse kind. Als je dat hoort, springen de tranen in je ogen.»

– Je was al met de serie bezig vóór corona uitbrak. Heeft de pandemie complottheorieën populairder gemaakt?

WESSELINK «Ja, we zouden in eerste instantie op reis gaan: we hadden al iemand gevonden in Amerika die kelders onder zijn huis heeft laten bouwen voor als de wereld vergaat. In plaats daarvan heb ik heel wat protesten tegen de coronamaatregelen bijgewoond. Daar zag je hetzelfde: mensen hebben hun inkomsten zien wegvallen, bij sommigen stortte hun hele wereld in, en daardoor zijn ze in complotten gaan geloven. Er is geen bewijs dat samenzweringstheorieën door corona populairder zijn geworden, maar ze zijn nu wel zichtbaarder dan vroeger.»

Filemon en de complotten
NPO 3, maandag 26 april, 21.20

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234