null Beeld

FILM★★★★☆

‘Saint Omer’ is een zeer schrander opgebouwd en steeds dieper onder het vel kruipend drama over de afschuwelijke gevolgen van emotionele verwaarlozing, verschroeiende eenzaamheid en onderhuids racisme

Van Alice Diop, met Kayije Kagame, Guslagie Malanda, Valérie Dréville en Aurélia Petit

Erik Stockman

Zelfs Jef Vermassen zal de krop in de keel hebben.

DRAMA Treed binnen in de bioscoopzaal, maak het u makkelijk in uw stoeltje, bevrijd uzelf van vooringenomenheid en verhef uw ogen naar de zwarte vrouw, Laurence Coly geheten, die in het rechtbankdrama ‘Saint Omer’ in de beklaagdenbank staat. Wat Laurence (Guslagie Malanda) op haar kerfstok heeft, gaat het bevattingsvermogen te boven: ze heeft haar vijftien maanden oude babydochtertje Elise eigenhandig om het leven gebracht. Op de eerste dag van het proces geeft Laurence de feiten toe, maar tegelijk beweert ze dat ze het slachtoffer is van iets dat de westerse petjes van de rechters en de aanklagers te boven gaat: hekserij.

Nu zijn we niet te beroerd om toe te geven dat regisseuse Alice Diop het u in de eerste helft van haar wereldwijd fel bewierookte film niet makkelijk maakt. Onbuigbaar houdt de cineaste haar camera strak gericht op de moordenares, die in ellenlange shots onbewogen vertelt over haar kindertijd in Senegal, over de moeilijke relatie met haar afstandelijke moeder, over haar vlucht naar Frankrijk en over haar fatale verhouding met Luc Dumontet, een oudere witte man. Komaan, dachten wij enigszins gefrustreerd, waar blijven de wervelende camerabewegingen over de hoofden van de snotterende juryleden? Wanneer komt Matthew McConaughey in zijn advocatentoga binnenstormen? Maar neen: het is niet in Hollywood dat Laurence terechtstaat, maar in het Franse stadje Saint-Omer. Het duurt zelfs tot de 27ste minuut vooraleer de camera zich eindelijk eens op een dame in de publieke tribune richt: de schrijfster Rama (Kayije Kagame) ziet in Laurence een moderne versie van Medea, de oosterse prinses die in de gelijknamige tragedie van Euripides haar eigen kinderen om het hoekje helpt.

In de tweede helft komt de onderdrukte energie dan toch stilaan vrij en begint de cineaste u kleine maar gemene prikjes toe te dienen. Iemand merkt op dat Laurence ‘heel mooi Frans spreekt, en dat voor een Afrikaanse vrouw’. Wat later doet een Franse lerares in de getuigenbank lacherig over het feit dat Laurence tijdens haar studies in Frankrijk van plan was om een proefschrift te schrijven over Ludwig Wittgenstein: ‘Een Afrikaanse vrouw die een thesis schrijft over een Oostenrijkse filosoof? Dat is toch te gek voor woorden?’ Op díé momenten begon het ons te dagen dat we zaten te kijken naar een zeer schrander opgebouwd en steeds dieper onder het vel kruipend drama over de afschuwelijke gevolgen van emotionele verwaarlozing, verschroeiende eenzaamheid en onderhuids racisme.

Diop, die de voorbije jaren verschillende documentaires draaide over het lot van immigranten en haar bittere ervaringen nu resoluut neerlegt in haar eerste fictiefilm, laat het drama culmineren in een zielsontroerende scène waarin Laurence en Rama in de rechtszaal eindelijk oogcontact maken met elkaar. En als het goed is, als er nog een greintje empathie in u huist, als u écht in staat bent geweest om bij het betreden van de bioscoopzaal uw vooringenomenheid van u af te schudden, dan zult u op dát eigenste ogenblik in uw hart voelen wat ook Rama voelt voor Laurence: begrip.

Vanaf 30 november in de bioscoop.

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234