'Alles kan beter' Beeld VRT
'Alles kan beter'Beeld VRT

televisie★★★★★

Tijdens het kijken van het beste van ‘Alles kan beter’ op Canvas, beseffen we hoe erg we dit programma missen

Een zender moet mee met z’n tijd, Hitler of geen Hitler, maar voor er voluit overgegaan kan worden tot de quarter life crisis, vallen er nog twee notoir roestvrije programma’s te fêteren voor de 25ste verjaardag van Canvas. Voor volgende week staat alvast ‘Het Peulengaleis’ te trappelen in de coulissen, niet toevallig op de wijze van de genaamde Jos Bosmans, maar tot dan kunnen we eerst nog eens per hoge uitzondering de oogbollen te weken leggen in het helende zoutbadje van ‘Alles kan beter’.

Tom Raes

In de terugblik die dit weekblad publiceerde ter gelegenheid van het jubeljaar dat Canvas zo fervent zit uit te zweten, werd ‘Alles kan beter’ zonder omwegen uitgeroepen tot beste programma. Daar wordt uiteraard niet over gecorrespondeerd. Het volstaat al te denken aan het gesternte waaronder het oorspronkelijk het licht zag: de openbare omroep lag in een iets te comfortabele lappenmand nog altijd min of meer na te duizelen van de oplawaai die de eerste commerciële omroep had uitgedeeld bij het verlaten van het geboortekanaal, een glibberige bedoening waar volgens ooggetuigen toen ook al een showtrap bij aan te pas kwam. Ondanks de tal van uitwassen die dat tot gevolg had op àlle zenders, jaren waarin elke struikrover zonder wederspraak met een eigen praatprogramma op de buis mocht, was mediakritiek toch nog vrijwel onbestaande op de televisie. Dat zag je in de eerste plaats aan de televisie zelf.

Het beste van ‘Alles kan beter’: reken maar dat daar de robotische Jean-Luc Dehaene van komt, en als het meezit, de onsterfelijke parodie op het principe van teleshopping. Maar het was, zoals het hoort, de allereerste aflevering die de terugblikweek mocht inluiden. Zoals bekend, ging die te laat op antenne: ene Jan Eelen zat nog tot beide ellebogen in de montage toen het uitzenduur aanbrak, waardoor nieuwsgierige kijkers eerst nog tien minuten lang een natuurdocumentaire over walvissen te verduren kregen als beeldvulling - je vult er dan ook makkelijker een beeld mee dan met goudvissen. Wat ik dan weer niet zonder geheugensteuntje had kunnen opdissen, was dat naast Mark Uytterhoeven, Rob Vanoudenhoven, en Guy Mortier - Zo fris! Zo fruitig! Zo fijn besnord! En zo zag hij er 25 jaar geleden dus ook al uit! - ook Dirk Sterckx aantrad in die eerste aflevering. Daar beleefde hij minstens evenveel lol aan als wij, kon je nog eens zien.

Wat een genoeglijk terugzien ook om de generiek van ‘Alles kan beter’ te kunnen aanschouwen op het scherm waarvoor die bedoeld was: een licht absurd stukje waarin de camera als het ware door de grond van de openbare omroep zakte. Door de grond zakken werd toen ook vrijwel nog niet gedaan op televisie. En ook dat zag je in de eerste plaats aan de televisie zelf. Redenen waren er anders genoeg. Aan de hand van de aflevering die gisteren werd opgerakeld, en waarin in het panel ook een opvallende baard zetelde die bij nader inzien bleek vast te zitten aan een nog piepe Martin Heylen, kon je bijvoorbeeld herinneringen ophalen aan ‘Blind Date’, het onverslijtbare bewijs dat een programma met Ingeborg wel altijd een beetje verdacht zal blijven. Dat de kandidaten van ‘Blind Date’ ook na hun verplichte lobotomie vooraf nog op eigen kracht de studio’s van VTM hadden weten te vinden, was evenwel niets minder dan een prestatie.

Dat VTM destijds, de neus in het buitenland maar beide voeten stevig vastgezogen in de drek van thuis, altijd als eerste in het vizier van ‘Alles kan beter’ liep, mag weinig verbazen. Maar: het was nu ook weer niet altijd hùn schuld. Zo voelde ik zelfs even medelijden opwellen tijdens het fragment van Marlène de Wouters, die in het gastenbestand van één van haar vele praatbarakken plots te maken kreeg met een nijpend geval van absenteïsme. ‘Normaal zouden we het nu dan met Noud Van Den Eerenbeemt over dromen hebben. Helaas is meneer Van Den Eerenbeemt overleden.’ Nu ja, zelfs dan kun je nog opwerpen dat ze bij de VRT tenminste hun aflijvige studiogasten nog recycleerden voor het publiek van ‘De zevende dag’.

Intussen is het gat tussen beide mediahuizen zoals bekend zo goed als dichtgereden. Dat hebben ze bij VTM evenveel te danken aan de VRT als aan zichzelf. In deze van God en betaalbaar gas verstoken dagen, mis ik ‘Alles kan beter’ namelijk nog het meest als ik tijdens het snikken naar het nieuws zit te kijken. Want daar toonde Uytterhoevens Mooiste zich naar mijn aanvoelen altijd het scherpst: als er in een nieuwsstudio een journalistieke stelregel dreigde omgeplooid te worden door een uitdijend ego, als een reporter ter plaatse in zijn enthousiasme gedurig blijk gaf van een aberrante intonatie, of als iemand, die zich in het diepst zijner gedachten een verbale revolverheld waande, zich voor de camera al bazelend in eigen poten schoot.

In de aflevering van gisteren werd er in dat kader ook verdienstelijk de draak gestoken met de ondraaglijke lichtheid van het sportinterview. Dat uitgerekend Uytterhoeven als sportjournalist een oor had voor het veelal toonloze liftmuziekje dat dan dikwijls afspeelt, maakte hem er tegelijk onverbiddelijk voor. Soms vraag ik me in een zeldzaam hypothetische bui af wat ‘Alles kan beter’ bijvoorbeeld van de huidige WK-verslaggeving had gemaakt, want voor wie het zien wil, blijft sportverslaggeving op televisie een woekerende journalistieke zijtak die voortdurend aan snoeien toe is, en toch minder opschiet dan ze zelf wel niet denkt. Ik bedoel maar: in een tijd waarin talloze programma’s een heel klein beetje ‘Alles kan beter’ willen zijn, en niemand het daardoor ook écht is, blijft de goedaardige onverbiddelijkheid van het origineel volgens mij ook na een kwarteeuw niet alleen wenselijk, maar zelfs nodig. Ik vermoed dat die kwaliteit eeuwigdurend is, plus tien minuten extra.

Lees ook:

Niet alle personages zullen nog van de partij zijn bij het derde seizoen van ‘The White Lotus’, maar wij in elk geval wel ★★★★★

‘Avatar: The Way of the Water’ is hoogtechnologische beeldenpracht, maar helaas ook retesaai

Bekijk hier de speeches van Guy Mortier en Tess Uytterhoeven op de Ha! van Humo: ‘Sorry, Martin Heylen, maar dat kan ik ook hoor’

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234