brommer op zee Beeld vrt
brommer op zeeBeeld vrt

televisie★★★½☆

Wie houdt van de letteren kan alleen maar blij zijn met ‘Brommer op zee’

Er zit een sardonisch genoegen in de manier waarop literatuurliefhebbers boekenprogramma’s op televisie afkatten. De eerste vraag amper gesteld zuren ze hun notitieboekje - het heet nu Twitter - al vol gerepeteerde woede. Want uiteráárd heeft hun koningin - de literatuur - op televisie weer een lelijke tuinbroek aan, en uiteráárd werd ze weer begroet met te weinig reverences. Ik stel me graag voor hoe die types na de eerste aflevering van ‘Brommer op zee’, het nieuwe, ook aan Canvas geleende boekenprogramma van de VPRO, in de weer gingen met water en zeep en eau de cologne. Want: ze hadden naar televisie gekeken, en dus dienden ze zichzelf haastig schoon te schrobben.

Wie niet graag televisie kijkt, moet dat vooral ook niet doen. En wie van een vraaggesprek verlangt dat het louter bestaat uit elegant frisbeeën met taal, dat er nooit eens een euhtje tussen de zinnen glipt, dat de ontreddering, het misverstand en de saaiheid er geen deel van uitmaken, die moet geschreven interviews lezen.

Wie houdt van de letteren, en van gesprekken met de bakkers van die letteren, kan alleen maar blij zijn met ‘Brommer op zee’. Want Ruth Joos en Wilfried de Jong - er bolt een prettige onvoorspelbaarheid op in zijn mimiek: nooit weet je of hij nu op het punt staat om in juichen uit te barsten dan wel zometeen volkomen zal verkruimelen als gevolg van een klinisch mal-de-vivre - zijn types die vermoedelijk zelfs de bijsluiter van neusdruppels of hoestsiroop afspeuren op zoek naar onverwachte poëzie. Ze presenteren samen ‘Brommer op zee’, en daarbij besparen ze niet op hun talent: de kijker voortreffelijk lastigvallen met hun liefde voor taal, boeken en schrijvers.

Josse De Pauw schoof als eerste aan. Zijn lichaamstaal - watertrappelen op het droge, handen die over het tafelblad zeilden - kon op nervositeit of onbehagen duiden, maar ik zag eerder de tics van een volle, weldadige, eeuwig ongeduldige man - past het leven in een casserole, dan is Josse De Pauw een pottenlikker. Uit dat gesprek blijft me vooral de vanzelfsprekendheid bij waarmee De Pauw gelooft dat hij de werkelijkheid nog extra van dienst kan zijn met taal. Dat is waarom sommige mensen schrijven, dacht ik, en anderen niet: de schrijver gelooft dat het kán, het grootste en het intiemste in woorden kleden, het onzegbare gezegd krijgen. Literatuur is: met de overweldiging aan de slag gaan.

Zeker, niet alles in deze eerste aflevering was ontroering, revelatie of net in de oven geschoven wijsheid. ‘De boekenclub’, een rubriekje waarin drie lezers kort aan het woord komen over - jawel - een boek, trapte wat in het ijle, en de ode aan Wim Brands - een verfilmd gedicht - was goedbedoeld maar te beige. Ook het tweede interview - met Sofie Lakmaker, die met ‘De geschiedenis van mijn seksualiteit’ kruidig debuteerde - hupte wat ongedurig van het ene been op het andere, al had dat vooral te maken met de weelderigheid van haar roman: er zitten tien gesprekken in. Bovendien gold ook hier: je proefde de bravoure van de schrijver en de verliefdheid van de interviewers, je wilde lézen, je wilde naar het boek.

Precies de bedoeling, dacht ik.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234